&a COMMENTATIO 



neutiquam opus fuisfet, propterea quod turn prae 

 morum probitate baud facile inftituerentur actiones , 

 quae, nifi justitia , bona faltem fide niterentur, 

 deinde tamen, ubi iublatis antiquis moribus in do- 

 li aliarumque pravarum machinationum fcelera 

 prorumpere incepisfent(i), necesfarium etiam vi- 

 fum est Praetoribus , ejusmodi quasdam in reorum 

 gratiam excogitare defenfionum fpecies , quibus 

 impediretur, quominus callidiores aut ferociores 

 homines ftrictis juris civilis folennibus in fuum 

 commodum abufi , alios fimpliciores infirmiores- 

 ve deciperent , aut obligationes invitos inire vi co- 

 gerent, aliisve denique modis darana ii."- inique in- 

 Ferrent. 



Denique aliam etiam caufam expromere posfu- 

 mus, cur antiquitas baud adeo necesfarias fibi ex- 

 ceptiones esfe existimaverit. Scilicet tails olim 

 erat contractuum ineundorum ratio, ut vix ullus 

 dolo violcntiaeve locus relinqueretur. Nirnirum 

 cum (ut perquam est verifimile) in plerisque 

 negotiis contrabendis antiquitus nexus adhibendae 

 esfent folemnitates (2) , quae fine quinque tes- 



tium 



(1) Sallustius, 1. c. ait: Ambitio multos mortales fal- 

 , , fos fieri fubegit; aliud claufura in pectore aliud in lingua 

 promptum babere ; amicitias inimicidasque non ex re , fed ex 

 commodo aefturaare : magisque vultum quam ingenium bo- 

 ,, num habere." 



(2) Vid. UuKo,Gefc hi elite etc. p. 2:0 coll. Gro no vio in 



Epist. 



