ft4 COMMENT ATIO 



cxceptiones propofiti ratione referri posfunt. Has 

 autem fingulas clasfes recte perfpexisfe res est 

 maximi momenti , cum fcilicet , quot fuere ejus- 

 modi clasfes 5 totidem etiam fuerint distinctionis in* 

 ter modos obligationis ipfo jure aut per modum 

 exceptions tollendae fundamenta. 



In antecesfum tamen hoc recte teneatur , DOS 

 de illis tantum dicturos esfe exceptionibus , quae 

 peremptoriae hvtperpetuaevi\\gQ vocantur(i). Nam- 

 que exceptionum dilatoriarum , utpote quae actiones 

 difFerant quidem , haud vero tollant , nulla a no- 

 bis ratio habebitur (2). 



Ex omnibus fane, quae Praetorem ad exceptio. 

 nes inducendas impulerunt , caufis et prima et lon- 

 ge praecipua fuit aequitatis promovendae ftudium. 

 Quod vel inde apparet , quod et G a j u s et J u s t i- 

 nianus, iis locis , ubi univerfarum caufas tra- 

 dere debuerant, eas tantummodo exceptiones re- 

 fpexerint , quas ob naturalem aequitatem Praetor 

 in Edictum receperat (3). 



Itaque prima exceptionum clasfis illas continuisfe 

 videtur,quaefalvjl fide et naturali aequitate negligi om 

 nino non poterant , quaeque proinde , quamprimum 

 antiqui Romani j uris asperitas aliquatenus relaxata fuis- 

 fet , ftatim deflderari coeptae esfe videntur. Cujus ge- 

 ne* 



O) Vid. Gains, IV. iai. . 9. Inft. de Except. (4. 13.) 

 C) Vid. Gajus, IV. 112. . 10. Inft. eod. 

 C^) Vid. Gajus IV. ii<5 frine. laft. de 



