i9 iHENRlCl COCK 



jfrivati, absque tribunali, jurisdictioiie et impefio, nudam habentes notionem in caiissa^ 

 ad ouam erant dati, secundum ccrtam formulam exercendam, nee ulterius qiiam ad dictam 

 usque sentcntiam (i). Dicebantiir judices pedanei, quia in siibselliis ad pedes sedebant 

 magistratuum. Hi aiuem , cum in privatis (-)» turn in publicis (3), de solis facti 

 quaestionibus judicabant, nisi aliqua forte juris controversia in facti quaestionem inci- 

 5isstt,- iaut' Praetor jpsiim se animadversurum edisisset. Praetor vero ipse, aut Quae- 

 stor, qui caussae disceptationi praeerat, ipse suffragium non ferebat, tantum dabat 

 actionem aut negabat, subsortiebatur, cogebat ac dimittebat judices, testes audiebat, 

 quaestiones habebat , tabulas inspiciebat et scntentiam a judicibus latam pronuntia* 

 bat (4). Testes autem praesentes accusatori et reo adducebantur et ab ipsis litiganti- 

 bus eorumve patronis interrogari poterant ( 5 >. 



Ante C. Gracchi quidem aetatem Senatores soli officio judicum fungebantur, sed, 

 cum invalescens morum corruptela judiciorum quoque minuisset iutegritatem, hie Pa« 

 tribus infensus datam occa^ionem invidiae, qua judicia ilagrabant, Tribunus Plebis ar* 

 ripuit, ut ad Equites ea transferrer. 



Variis deinde legibus nunc Senatores, nunc equites judicarunt,. donee tandem inter 

 eos fuerunt communicata judicia. Aurelio Cotta rogante fuit constitutmn, ut judices 

 ei Senatoribus, Equitibus ae Tribunis- Aerarii, qui ex Plebe erant, conscriberentur. 

 Pompejus vero, in secundo Consulatu, legem tulit, ut ex amplis&imo censu leeti judi- 

 ces , aeque tamen e tribus ordinibus , judicarent. Tandem M. Antonius legem promul- 

 gavit, qua Senatoribus et Equitibus adjungebantur Centuriones et Manipalares kgioni* 

 Alaudae (6). 



Praetor autem Urbanus ( 7 ) aut Peregrinus quotannis ( 8 ) , ex Ordine Ordinibusve 

 judicandi munere fungcntibus, eorum, qui Integra erant existimatione , numerum legiti- 

 mum satis ingentem., qui tamen diversis Reipubl. temporibus fuit diversus (9), con* 



scri^ 



(O L. 5» $• 55- "'• ^* "■* J"^'"' ('5 Cf. If'o^t rfe Jurisd. et Imp. I, 8 et9, 



(3) D. diJS. Cobs, ran Nes, p. 19. (4 3 Aut ipse scilicet, aut per Judltem Quaestionts, 



■- (5) L-a7- §• 7- f- »d Leg. Jul. de adult. Filaiigiiri , Science de la Legislation, X III. C, 3. 



(6) Poihier, in App. Tit. ff. de Publ. Jud. 



C7) Siganiui,. de Antiq. Jur. Pop. Rom. II, XI, B7. Decuriae autem iUae jodicum delntio perpetuMr 

 factae sunt. Suet, in Aug. 32. (S) Scilicet ante Augustumt 



(9) Gracchi aetate Equites, uti antca Senatores, trecenti, deinde, lege Servilia Caepion!s, Idem Equitum 

 ■tmierus et totidem judicabnnt Senatores. Lege ^ervilia Glaucia quadringentl et quinquagiata , ac poscet, AW 

 (utio imperante, singula circitei judicum niillia in singulas deciulas eraac descii{»t». 



