RESPONSIO AD QUAESTIONEM JUJIIDICAM. 43 



siino adeo vinculo ciitn ea sint conjunctae, ut a judice pbilosopho minus quara ab illN 

 terato homine sit titnendum; vel sic tamen existimamus, jurisprudemiae defectum nul- 

 la prudentia satis posse suppleri , cum unusquisque ad id videatur pronus (. i ) , ut 

 praecepta, vd e vita communi, vel € priva sibi disciplina repetita, ad disputatioues fo- 

 rcnses imprudenter transferat, ' » ■^ i- 



l;t igitur paucis orationem contrabamus, oranis eo redit laus aequalitatis, ut, si 

 constanter hocce principium persequamur, difficultatibus implicemur inextricabilibus , et 

 in uiaximam incidamus injuriam ; si vero negligamus , ab altera parte vehementissi- 

 me peccemus , qui , quod uni civium ordini concedamus , id alteri beneficium abne* 

 geiDUs. 



Haec quidem praecipua sunt, quibus juratorum judicia, tanquatn pbliticum instita. 

 turn considerata, premuntur, difficultates. Alia quaedam eorum memorantur incommoda 

 kviora , quae paucis attigisse digitoque velut indicasse sufficiat. Sic v. c. reprehendun- 

 tur, quod, cum palam sint peragenda , quemadmodum ex eorum notione, primo hu- 

 jusce disputationis capite exposita, intelligitur, verae maximeque civitati periculosae 

 fiant delictorum scholae. Qui enim examini adsistunt , pessrmo exempio cum ad nova 

 sctlera instituuntur , turn, alienis periculis cautiores facti, eadem quoque patrare et , 



comr 



(1) Ct. Feuerisch, op. cit. p. «<!0 sqq. et van iWf, cliss. all. p. 64, 



Tlujus rei luculencum exemplum exstat apud A. Gellium , virum juris minus peritutn , »t in silis discipUais hauj 

 ign^bilem. Narrat nempe Gel.ius , Nott. Att. XIV, 2. apud se , judicioriim privatorum judicem, petitam fuisse pe- 

 cuniam, quae dicebatur data et numerata, sed qui earn petebat, neque tabulis neque testiHus id factum docebac, 

 et argumentis admodum exilibiu nitebatur: caeterum constabat, eum esse viruin probatae fidei, alteram autern , « 

 quo peteba'ur, esse hotninem in angustiis rei familiaris vitaqire turpi et sordid*, plenum mendacii atque perfidiaei 

 Posterior autem is, cum patronis, clanitabat, more solito probandam esse pecuniam vere datam, alioquin s« 

 dimiiti oportere, atque adversarium de calumnia condemnari; quod de utriusqtie autem vita et faais dice- 

 retur, frustra id fieri atque dici, rem enim de pecunia petenda aptid judicem privatum agi, non apud Cen- 

 sorem de inoribus. Amici Gellil, quos in consilium rogavetat , viri exercitati atque in patrociniis et foro 

 celebres, non sedendum diutins neque dubium esse dicebant , quin absolvendus esset, qa4 accepisse peca- 

 niam nulla probatione solemni docebatur: Gellius autem considerans, alterum litigamium fiJcJ, alterum pro* 

 bri plenum, ad absolveadum adduci non potuit, sed jussit diem diflindi , atque adiit Favorinum phjiosophum , 

 tonsilium peteas. Favoriiius, citatis quibusdam verbis M. Catonis, cum potius rcgulam simplicissimam ; actore 

 non probante reus absolvitur, addscere debu sset, respondit: „ in liac eaussa, 6e qua tu ambigis, optimus 

 „ est, qui petit, unde petitnr, deterrimus , et res est inter dues acta sine tettibus; eas igitur et credas, 

 „ qui petit, condemnesque eum, de quo petitur , quoniaai, sicuti iJicis, pares son sunt et, qui petit, nielior 

 ■,, est."' — „ Hoe quidem" pergit Gellius: „ Favorinus, oti virum philosophum decuit ^ mihi suasit, sed majus 

 „ ego iltinsque id esse exlstimavi, quam quod raeae aetati et raediocritati conveniret, ut cognovisse et con- 

 „ demnasse de moribus, non de probation! bus rei gestae Tiderex: ut absolveiem tamen in animum inducere 

 „ non quivi et prontcxea juravi mibi non liquuie.** 



F 2 



