RESPONSIO AD QUAESTIONEM JURIDICAM. 35 



§. 34. 



Multi quoque publicam foroiatn jus diceudi valde reprehendunt, ob has praeclpue 

 ratiunes : 



1°. Pessimas necesse est habere sequelas, si cives a munere et familia sua avocen- 

 tur, utilioresque occupatioses negligere cogantur, ut possint adesse assisis, seque im- 

 miscere rehus, quas non percipiunt, de quibus postea inutileS oriuntur serniones, qui 

 civitati vaide nocere possint, quando illi cives, qui jurisdictioni adfuerunt, odio pro- 

 sequuntur judices, qui accusatum sontem pronuntiaverunt ; sic enim liominum naturatn 

 coraparatam esse, experientia semper docuit, ut damnatorum , sive sontes sive insontes 

 sint, stmper alios misereat, et odio habeantur judices, qui sontes, quos autem au« 

 ditores insontes putant, condemnavere. 



2". Quando testes publice audiantur, omniaque ad litem crtminalem pertinentia pii- 

 blice tractentur, non aliter fieri pntest, quin haec saepe indecora et facinorosa maxime 

 noceant moribus civium praesentium C 1 )• Praeterca tribunal!, ubi haec omnia publi- 

 ce tractantur, nuUus locus aptior videtur juvenibus sceleratis ad discendos optimos 

 facinoris perpetrandi modos, quum alieno exempio saepe ad facinora excitentur, atque 

 praeterea alienis periculis cautiores facti , eadem crimina cautius perpetrate, seque dolo 

 ct astutiis defendere discant ''a). 



3®. Continui susurri hominum circumstantium , et risus saepius ex rusticitate te« 

 stium ortus, ipsos testes adeo perrurbant, ut testimonium rite et quiete perhibere ne« 

 queant. Porro ipsi quoque jurati novi muneris gravitate et hominum frequentia inso« 

 lita saepe impediuntur, quo minus animum et cogitationem ad causam propositam et 

 testimonia testium adhibere possint. Ipsique accusati , si insontes falsis accusationibus 

 primum ad judicium vocati sint, perturbantur, atque multitudine hominum prohibea* 

 tur recte et distincte cogitare ei loqui. 



Praecipuis hisce argumentis , quae vulgo ab hujus judicii reprehensoribus afFeruntur, 

 expositis, jam superest, ut ea quoque argumenta , quibus praecipue hoc judicium 

 defenditur, tradamus. 



Cl) Conf. van Kes , p. ioi2. net e. 



Ca) Cf. Briefwijfc van /, D. Mt^er en Mr. H, W. Tyiiman, p, 521. nett i; 



£9 PARS 



