O R A T I O. - 9 



la, non tanta fuisset Religionis, quam illi profitebantur, celebritas, non 

 tanta existimatio apud omnes, qui testes erant immotae illius animi con-" 

 stantiae, quae efficiebat, ut neque promissis, neque minis ad rautandam 

 scntentiam permoverentur , sed laeti et bilares in rogos escenderent , bestia- 

 rutn se objicerent faucibus, vchementissimosque cruciatus et vitae supplicia 

 tolerarent gravissima. Ita palam ficbat omnibus, Religionem lianc singula- 

 rem et quasi divinam bominum animis instillare virtutem, multique permo- 

 vcbantur ai agnoscendam ejus praestantiam. Hinc iniquos ejus adversarios 

 sic alloqui potuit in Apologetico suo tertullianus : » Exquisitior quaeque cru- 

 1) delitas vestra illeccbra est magis scctae. Plures effieimur quoties metimur 

 » a vobis. Semen est sanguis Christianorum." MuUi praeterca ex iis, 

 qui sive in exilium fuerant missi, sive ob vexationum crudelitatem e patri^ 

 sponte egressi , ad remotissimas etiam orbis Romani partes doctrinam salu- 

 tarem afferebant , quin et barbaris gentibus erant auctores, ut falsorum 

 Deorum cultui renunciaren^ Atque ita praeter omnem Cliristiani nominis 

 hostium spem cvenit, ut prioribus post Christum natum saeculis longe la- 

 teque disseminata sit ejus Rcligio , publica tandem auctoritate per univer', 

 sum Imperii Romani ambilum recepta. 



Neque ad ampliorem tantum doctrinae salutaris propagationem utilissiraae 

 fuere vexationes illae , sed multa quoque alia attulerunt commoda , et hoc 

 potissimum nomine admodum fuerunt utiles , quod arctloribus omncs Jesa 

 scctatorcs conjungerent vinculis , facerentque quam plurimum ad animorura 

 concordiam alcndam , ad cxcitandum mutuum amorem et praestanda chari- 

 tatis oflicia , cum in exsulibus ac profugis excipiendis , tum in consolandis 

 niisere aillictis, iisque, qui in carcerem essent detrusi , visendis, juvandis 

 ac sustentandis. j -Jii'.L 



Quid dcnique? EfFecerunt hostium cakimniae et criminaliones , ut seve-i 

 ram admodum sibi pracscriberent Christiani disciplinam , et quantum fieri 

 posset, cavcrent, ne aliquis in societatem reciperetur, nisi moribus esset 

 inculpatis , vel errores ac vitia deponeret, atque ad vitae se obslringeret in- 

 tegritatem. Contra vero e sua arcebant societate, quotquot ejusmodi patra- 

 rcnt flagitia , quae nomine Christiano eos redderent indignos , dum et ptt» 

 blicum ac socialem Dei cultum sic instituebant , ut vei ipsi hostes in to 

 nihil , quod reprehcnsione dignum esset , reperirent. 



B Ita 



