ft HE N^u % 't r I3 6 C K 



non potuissct scclestissimorum hominum fraudibus circumventus regno exul,\ 

 nisi Cjus studio et volantati non modo defaissent provida nobilium consilia , 

 sed et hominum rerumque usus et fructuosissima ad civitatis tranquillitatem 

 juris publici cognitio. ' ' * 



''Quodsi vero majxima sunt, quae principum error et imperitia tranquilli- 

 tati publicae minanlur incommode, haud minora profecto a civium inscitia 

 ct Juris Publici ignorantia civitalibus imminent pericula. Uti autem ab eo- 

 dem utraque fonte manant discrimina, sic;et eandem utraque medelam fla- 

 gitant, nempe juris illius, quo socictatis civilis contmetur conjunctio, accu- 

 ratam cognitionem. Ea Principes prudentia , validos auctoritate reddit gra-j 

 ves , ac subditos ad obsequium efficit paratoe , ad indulgentiam faciles. 



Quemadmodum cnim universe modcstiam et obtemperationem parit pru- 

 dentia, ut adeo p^riti multoque rcrum usu exercitali homines, in quibus- 

 cumque vitae muncribus sin t colic cati , facile obsequantur , cum ignari rudes- 

 que in arte lironcs aegre contineantur impcrio , quod in militia , in naviga- 

 tione similibusquc cernitur, sic etiani in societate civili, quo melius con- 

 junctionis illius oflicia juraque perspecta habeant, eo magis obsequio faciles 

 dictoque sunt ohedientes. Neq^iie vero est, quod eam hominum indolem^ 

 animique rationem et habitum miremur. Omnes enim mortales insito quo* 

 dam libertatis studio ducimur, quo, nisi ratio et consilium vetet aut vis 

 prohibeat, aliortuji imperiis obsistere, principatum delrectare nitimur. In- 

 situm hoc a natura studium si non meliorem doctrinam velut magistram 

 comitemque adjectam habeat, qua temperetur, ducatur, moderetur; vix 

 potest, qiiin imperiis obnitantur homines iisque reluctentur vel in eam sal- 

 tern adducantur opinioncm, ut nullani, cur alius imperet, alius obediat,. 

 idoncam subesse caussam existiment: praeter vim efc injuriam seu jus>, 

 quod dicitur, fortioris. Ea qui semel imbutus sit opinione, nee facile, nisi 

 coactus , alteri obtempcret, nee ulla in re principatum ei tribuat. Sic au- 

 tem naturalis quaedam advcrsus imperium oritur rcpugnatio ac turbarum,, 

 dissidiorum , tumuHUum perpctua comparatur materia , atque , ubi primum^ 

 oblata fuit occasio, molestum imperii frenum excutitur. Ila sapientissiraa ^ 

 consilio nobis inditum ac velut divino bencficio nobis impertitum libertatis 

 Studium , quod . rutione et doctrina . modcratum omnis salutis ac felicitatis 



fru- 



