12 JANI TAN DER HOEVEN 



est quod moneam. Ita enim suum cuique tribuetnus quara facillime, quo 

 qaid potest verum quaereuti esse dulcias ? Quod autem in natura videmus 

 ut cursus certus sit et via quaedam , qua aliud ex alio nascitur et gignitur , id 

 etiam in historia generis humani obtinet , ita ut menteni huinanam uno reper- 

 to ad aliud deduci omnesque omnium seculorum homines una eademque scien- 

 tiae copula conjunctos esse fatearis ! Haec igitur et amoena et compendiaria 

 via est J accedemus enim ad sequcntes auctores non recentcs, verum aliquam 

 eorum notitiam e superioribus haustam adferentes , paratiores jam ad illos venie- 

 mus, et, ut aequos veritatis cultores decet, eorum pumilionum jactautiam et va- 

 nitatem reprimemus, qui, quod gigantis cujusdam liumeris insideant atque eo 

 longius videant, etiam acrius se illo vidcre gloriantur! Veritatis igitur qui du-, 

 citur studio banc historicam rationem sequatur , sibique illam tamquam viam 

 quamdam describat , quod quale sit et quam multas ad res perutile vereor ut 

 iili satis intelligant, qui , decurso scientiae campo , ex aliquo compendio histo- 

 riam scientiae addiscunt , quo studiis suis quasi cumulum addere se putant; 



Sed venimus jam ad aliorum fidem explorandam , quae res quantas habeat 

 difficultates nemo est quin intelligat, Ut enim in nimia credulitate impruden- 

 tia cernitur, sic desideratur in nimia incredulitate modestia. Quid OmithO" 

 rhyncho , quern a^lt paradoxum dixit Blumenbachius, magis mirum? Lutrae 

 corpus vides , pedes castoris , rostrum anatis , ita ut inconstanter egisse natu- 

 ram, omnia permiscuisse , et tumultuarium quoddam opus architectatam fuisse 

 dicores. Accidit quod ubi primum descriptum fuerit animal multi an esset nee 

 ne dnbitavcrint; cum enim nulla in classe aptum sibi locum invenire posse vl- 

 deretur, ejusmodi animal ne esse] quidem arbitrabantur j et, quos sibi in systc- 

 mate pracscripscrant limites, naturae ipsi praescribere non dubitabant. Qua tfr- 

 meritate quid est turpius ? Praestat asscnsionem coliibere , rem tempori tradere. 

 - Quod vero ad aliorum experimenta attinet, majori etiam in his dijudicandis 

 prudentia opus est, longo dcmum usu comparanda. Quis enim crederet esse 

 homines tanta temeritate dicam an protervitate praeditos, ut experimenta, num- 

 quam a se ipsis instituta , fingere et scriptis suis cum orbe litterato ' communi- 

 care non erubescant ? Sed ubi rerum testimonia adsunt quid opus est verbis ? 

 Scimus enim auctores quosdam , physicorum nomine indignos (nam ut hi ve- 

 ritatis, sic illi mcndacii araore ducuntur), aljqaam ex lutuleuto hoc foatc glo- 



rio- 



