2 C. J. C. R E U V E N S . " 



exteriorem eorum tcmplorum faciem anteridlbiis ^ hoc est, fulcris lapideis, et 

 apicibus turriculisque innumerabilibus horridam ? meministisne ornamenta , 

 monacliorum c'alligraphorum MSLis similia , tarn rigidi artificii , et nihilominus 

 tarn elaborati, ut in indigna re egrcgiae paticntiae monumenta perdita esse 

 misereamini ? Eccpjid occurrunt potentium , non civium , sed latronum prae- 

 toria, muniraenta contra vicinorum incursiones, receptacula post praedatio- 

 nem agrorum adjacentium , tristia, inaccessa,.indigesta, angalis cxstantibas, 

 intrantibus dedecorata? Ecquid praesto sunt memoriae vestrac domus an- 

 gustae, sine luce, fenestris praealtis, superioribus tabulatis, quasi Maenianis 

 quibusdam, in plateas procurrentibus , ita ut practereuntium capitibus immi- 

 neant, et jamjam vos oppressura videautur? Haec erant vitia domibus, tarn 

 rcgiis quam privatis , haec curiis , haec mercatorum basilicis , et urbium por- 

 tis et mocnibus cominunia, hie urbium univcrsarum adspcctus, ita defoi'- 

 raatus , ut onine hilare , omne venustum a saeculo XV et praccedentibus ab- 

 fuisse videatur. Quae igitur repens mutatio XVI saeculum et sequentia tan- 

 topcre praestantiora reddidit et ad saniores venustatis leges revocavit? Una 

 est, auditores, causa: artilicum Italicorum permultorum, qui domi antiqui- 

 tatis monumenta admirari , in animo habere, imitari didicerant , invitatio et 

 translatio in Galliam , ab uno rcge magnanimo francisco I, ingenti sumtu, 

 taedioso conamine ( i ) , sed egregio successu facta. 



Sunt vestrum, auditorcs, nonnulli, et praecipue collegarum meorum com- 

 plures , qui me, biennio abhinc, de initio disciplinae Archaeologicae publica le- 

 ctionc quaedam exponentem benigne audiverunt. E quibus dictis vix necesse 

 sit revocare , quod vel memoriae ipsius vestrae officio plenius et dilucidius ad 

 hunc locum occurrat (2) : Italicas urbes, post tenebricosa media saecula opi- 

 bus et libertate auctas, quasi ingenii sui vigore generasse antiquitatis , ve- 



nus- 



( I ) Nam ex lis , quos in Galliam traduccrc cocpit , artificibus , unus ct alter iiost Ineve terai)\>s 

 diem oblit, aut patriae desiderio Regem destituit: abd&eas vero sAttiius peciuiiam, ad emeiida 

 ai lis opera sibl adtributam , in proprios usus convertit. 



(a) De reuato vcterum iiiouumentprum studio logi mercntur fiokiilo Gesclu d. Za'chn- Kiinste 

 in Itatien, II B. s. 4? , 789 ; a o s c o e ,' in vita tam LAoaESTiiMEDicEi, quam Pontificis l b HI i'X | 

 cifj. AHDEF.S Origirie etc, (Pog?ti Litteratura \Parmi 1783. VvUlH. y». 54o). Pauca apud HKthEil^ 

 Cescli, der Clas$i Liltcralur. {11 B. s. b^.) 



