COMMENTATIO ad QUAESTIONEM Z00L0GIC4M. i5 



Inveniantur in Aeephalls testacels. guatuor lamellae inter laminas pallli; ad utrum- 

 que latus inter pedem et pallii laminam duae tales lamellae sunt sitae.; has, lamel- 

 las Cuvier braachias dixit. Bojanus vevo qui h«ic Anatomiae compavatae parti ma- 

 gnam operam dedit, aliud invenit organon, guod respirationis esse credit sttamque . 

 sententlam exponit seguenti modp; «Est, inquit, inter hranchias internas et pe- 

 dem ab ntrague latere foraminulum., qapd ia cavitatem ducit;",atque a Bojano cella 

 rcs,piratipijis vocatur ; propius ad pedem aliud est foraminulum,. ad oviductum du— 

 cens • dein inter dorsum branchiarum et cor ductus situs est venosus , in quem mul- 

 tae venae sanguinem immiuunt. -In jcella ilia, de qua supra monui, corpus invenitur 

 vasculare , quod Bojanus proprium organon liabet respirationis. Transit per hoc 

 corpus ductus yenpsus , et sic sanguis, quod in ductu venoso estj ad corpus illud 

 vasculare facile pervenit. Major pars aulem sanguinis venosi ad hranchias atque inde 

 ad cor vehitur, 



, Accipit ductus venosus duos ramos primaries. Ex hoc ductu verioso corpora vas-^ 

 culaiia multa ficcipiunt vascula, praetere,a rami ex pallio ad ipse decurrunt. 



Ex hisce liquet, quod plurimac venae partim immediate, partim mediate ad cor- 

 pora ilia perveniunt vascularia, ex quibus tria vasa immediate sanguinem ad cor du- 

 cunt, quod unicum atqui ergo arteriosum est; quod corpora ilia vascularia, quoad 

 structuram, optime puimonum functioni inservire possunt ; structura enim est vas- 

 cularis , dcin facile corpora ilia aqua circnmlui possunt, quae per foramen extns inter 

 pedem et lamelltis internas hluus inu'are potest ( ii ). 



- Habent branchiae illae sive lamellae quatuor, praeterquam quod respirationi in- 

 serviunt , aliam adhuc functionem : ora scilicet iff altero horum evolutionis stadio in 

 illis reconduntur. Quem in finem multa loculamenta adsunt : duplex iJJa funclio 

 ejusdem organi in nuUo Mollusco hue usque quidem observata est. , 



Tempufi ergo doceat nam ilia organa, quae Bojanus detexit , vera siut p?:gana re- 

 spirationis. ' 8»«(iai'iwlfi ox fiioBiirp OBqi'^wrq ^& eH<fJBof(^>ialaRO wiTe ertliyn ni . 



"Gasteropoda multa sacco gaudent pulmonali, qui extus fofamine contractili hiat, 

 Saccus ille pulmonalis est cavitas quaedam; ab interiore ad lateras reti vasculari est 

 obsessa. Alia Gasteropoda hranchias habent, quae in diversis generibus forma diffe- 

 runt : in plurimis tamen duas formant series , laminarum transversalium. . , , . 



Possident Pteropoda duas alas , quae inter caput et ceterum corpus animalis cor- 

 ■pori nectuntur. Hae alae ipsis fluitando inserviunt, uti vidimus §. 5, et praeterea 

 branchiarum locum tenere videntur , quum primo micvoscopii ope rete ^refis^ct yascu- 



JC,u,J Btiianus Sendscbreiben an Cuyietetc. i8i8 mfr abbildungen. - '' 



-34 - ^ ^ 



