RESPONSIO AD QUAESTIONEM LITERARIAM. 75 



et quam difficilis ad dijudicandum hac de re sit sententiarum discrepantia, jam su- 

 pra vidimus. Ergo intellectui veri judicium negari oportet ( 1 ). 



Deinde magna est intellectuum varietas et discrepantia. V. c. secundum Gorgiae 

 intellectum nihil est , secundum Heracliti intellectum omnia sunt. Si autem intelle- 

 ctus ^ix(puvoiJi7iv , rursus indigent criteiio. Hocce criterium aut rursus intellectus erit, 

 aut aliud quid: nequaquam intellectus, nam, ut pars dissensionis , et ipse opus ha- 

 bet, ut judicetur; sin aliud criterium admittimus, sequitur, intellectum non esse 

 criterium ( 2 ). ^ 



Praeterea id, quod supra contra criterium a quo dictum est, hue quoque referri 

 potest : scilicet , nos invenire non posse , qui sit intellectus omnium sagacissimus. Et 

 licet invenissemus , tamen ei fidem habere non possemus , verili ne quid falsi pro 

 vero persuadere nobis conaretur (3). 



Denique plerique philosophorum , praeter Tim intelligendi, etiam Tim sentlendi no- 

 bis tribuunt, et hancce illi antepositam esse (■zpoKiTaSxi) volunt. Quod si verum sit, 

 jion potent intellectus esse criterium. Nam ut id , quod inter visum et visibile inter- 

 positum est, impedit, quominus visibile a visu appreliendatur , sic intellectus ab ir- 

 rationalibus sensibus a rebus externis arceretur, et impediretur, quominus ipse per se 

 res externas apprehenderet (4). 



III. Sed neque sensus et intellectus conjunct! constituunt criterium per quod. 



Nam sensuum magna est discordia ; v. c. mel aliis amarum , aliis dulce videtur. 

 Hiuc Democritus dixisse fertur, neque dulce ipsum esse, neque amarum; Heraclitus 

 esse utrumque. Idem de reliquis sensibus et sensibilibus dici potest. Igitur intellectus, 

 si sensus nuniiantes sequatur, vaiia ac repugnantia proferat. necesse est. Quod alie- 

 num a criterio, cui comprehendendi vim tribuere oportet, 



Praeterea rogamus, utrum omnibus omnino sensibus et omnibus intellectibus res 

 sunt dijudicandae , an nonnullis tantum. Qui omnibus dicit, quae fieri nequeunt 

 postulat , cum tanta in sensibus et intellectibus sit discrepantia. Si quis alios se- 

 quendos esse arbitretur, aliis fidem neget, hie dicat, quonam criterio usus illos in- 

 tellectus et sensus bis praeferat. Tale autem criterium, de quo quidem conveniat, 

 flon habemus. Sunt qui contendant, sensus et intellectus sensibus et intellectibus 

 judicari; sed in principii petitionem incidunt. Qiiaerimus nimirum utrum per hos 

 judicari queat. Aliud etiam argumentum est, quo efficitur , intellectum intellectui 

 et sensum sensui praeferi-i non oportere. Nempe aut sensibus sensus et intellectus 



ju- 



(O ^'Xt. Etnpir. 1. 1. 348 — 350. P. H. II, 57, 58, 



Ca) Sext. Empir. P. H. II, 59, 60. aiv. Math. VII, 351. > •, 



(3) Sext. Empir. P. H. II, 6i, 61. cf. supra p. 70% -^ 



C4) Sext, Empir, adv, Math,VU, 352, 353. 



K 



