y.'t J. H. H O L W E R D A 



Judicantur; aut inteilectibus sensus et intellectus ; aut seiisibus seusus et intellectibns 

 iutcllectus ; aut sensibus intellectus et intellectibus sensus. Si igitur per sensus aut 

 per intellectus utraque judicare voluerint, non amplius per sensus et intellectus ju- 

 dicabunt, sed per allerum horum, quod elegerint. Quo facto, iis refutantur, quae 

 separatim contra sensus et intellectum sunt disputata. Si rero sensibus sensus, intel- 

 lectibus intellectus judicave voluerint, quandoquidem repugnant et sensibus sensus, et 

 intellectibus intellectus, quemcunque ex rcpugnanlibus sensibus vel intellectibus tam- 

 quam criterium arripuerint , semper in principii petitionem incident. Nam id, quod 

 pars est controversiae , tamquam fide dignum, assumunt ad dijudicandum id, quod ae- 

 que in contvoversia est. Praeterea quomimus sensibus intellectus, aut intellectibus sen* 

 sus dijudicentur, retat o S««AA)^Ac? Tpiyrci;', secundum quem, ut sensus intellectibus ju- 

 dicent, ipsum intellectum prius dijudicatum esse oportcbit, et contra ( i ). 



Per utrosque sensus et intellectum vemim judiccri^ id ita a nonnuUis intelligitur^ 

 intellectum sensibus uii tamqwam ministi'Is , et eorum Ope atque auxilio res externas 

 eomprebendere (2). Quod minime fieri posse o.stendendum est. 



Sensus', ut vidimus, non ipsas res externas intellectui nuntiant, sed tantummodo 

 rationem, qua ab us afliciuntur (3). Sic v. c. tactus igne admoto non ignem arden- 

 tem,^ sed calorem, quem ignis excitat, ad intellectum i-efert (4). 



Dcinde , ne hoc quidem fieri potest, ut intellectus sensuum tx$o? comprehendat 5 

 nam sic intellectus esset sensus. Etenim quod earn vim habet, ut videndi TTjiSoi com- 

 prehendat, id ita movetur, ut videat; quod ita movetur, ut videat,^ est visus (^). Eo- 

 dem mode intellectus ad sensuum jr^^o? compreliendendum , sentiendi vim habere de- 

 tet; sentiendi vim habens, ita movetur, ut sentiat ; si ita movetur, ut sentiat, sensus 

 est. Et cum sensus est, est etiam expers rationis; expers rationis non est intelle- 

 ctus; si Bon est intellectus, turn sensuum rrMo? comprehendere non poterit, ut ia- 

 tellectus (6). . 



Porro , si vel raaxime intellectus earn vim habeat, ut sensuum ttMc? comprehen- 

 dat, minime tamen inde sequitur , eum res externas cognoscere. Nam niul turn difTe- 

 lunt phantasia et res quae sub phantasiam cadit , cpxvTxaiK et (pxvrxs-rov. Sic e. g. 

 differunt phantasia , quae ab igne venit , et ipse ignis ; hie enim urit , ilia urendi 

 ■vi caret ( 7 ). Sed demus ,. res externas similes esse iis , quae sunt in nobis, afTectio- 



ni- 



(1) Stxl. Empir. P; H. II, 63 — ffgi {2) ^ext. Empir, adv^ Math, VTI , 354^ 



(3) Sexf. Empir. adv. Math, Vll, 293. supra pag. 6S, C4) Sext. Empir. ady^ Math. VII, 354. 



(5) Sext. Empir.. adv. Math. VII, 305. supra pag. 67. (5) Scxt. Empir. adv. Math, Vll, 355—355, 



( 7- ) De diScrentia inter <^rra.<rUt et <f-tiTX<rrit cfT. Pseudo-Plutarch, de Pladt. Philoi, IV,, 12. p. 222. Uiogi, 

 tairt, Vil,, 50. ibicjue Meniigitu-^ Suidat voce <^nMiti» 



