44 PETRI HOFMANNI PEERLKAMPI 



de d'Estrades T. I. pag. 46. Liber appellatur [Instruction pour le Prince Maurice. D'Escurjus in 

 opcrc de Laudibus Hollandorum caet. T. II. pag, 224. spci-at fore lit ca Tnstnictio ctiamnum 

 in Arcliivis domus Arausiacae et Nassaviae rcpcriatiir , inquc lucciu cmittatur, 



"• 9- Praeclaras inqtnii facilitates. Qui studiis Bergcnsium ct Nassaviorum adolcsccntium erat 

 pracfectus , tunc , quum Mauritius Hcidelbcrgae def[cl)at , scribcbat Comiti lano Nassavio , 

 in Mawitio esse divinum ingenium. D. Ileinsius in Oral. Funebri: a Ad virtutes istas maxima 

 naturae beneficia ac dotes accedebant. Mcmoria tarn rara inter cactcra ac vasta , iit , quae- 

 cunque ab actuariis concopta esscnt , per sc mcminissct , et amissas , quas Icgissct unquaui , 

 aulae tabulas cbartasqne a se peti posse , nihil minus quam iactator aliquotios pronuntiavit. » 

 Talis quum csset Mauritius , multa discere potuit , ct didicit, Et tamcn fucrc , scd hi 

 partiura studio abrcpti, qui dicercnt eum fuisse hominem indoctum ct stupidum, merito 

 rcprchensi ab Ilarenio in Geusiis T. II. pag. 176. Sivcrumcst, quod narratur, eum aliquando 

 scntcntiam Arminii laudassc , quam esse piitaret Gomari , imperitia talium contentioniim 

 scicutiam aliaruui rcriim niinime cxcludit. Ostendcre possum alios , Professores adco , 

 qui in Theologia Dogmatica exiguos fccerant progrcssus , ita ut non pauci discrimen buins 

 illiusvc formae religiosae ignorarent. Et difficile saepc erat non ignorare , quum novae idcnti- 

 dem novis succedercnt. Est ea nimirum bumani generis natura , ut post diuturnam scrvitu- 

 tem , in liccntiam aberrct. Frcnis coacti silentii scmcl solutis , modum loquendo ponere 

 est difficile. Quid miremur , nonnuUos rcligionem fecisse artem ? Neque longi in Ecclesiis 

 habiti sermones multum accommodati crant ad Principem instiiicndum. In Scaligcranis 

 pag. 220 relatum legitur : » Quand il est au prcschc , il songc a autre chose , il devise 

 ou badinc. La religion dcs Princes est nulle. » Quod postrcmum minime de Mauritio 

 dixerim. Patruclis tamen Mauritii , Guilielmus Ludovicus, diligentior in hoc gcncrc erat. 



p. g. Surculus arbor. D. Ilcins. Orat. pag. 456: « Vix adolcscens rebus patriae admotus , se 



atque annos ipse antecessit , et e surculo fatalis statim arbor atqne immensa patriam 

 munivit. • Vir doctus in Mnemosyne Tydemanni , Vol. V. p. 233, putavit banc sententiam 

 fuisse indicium auimi , maiorem semper in republica potentiam mcditantis. Mibi non 

 U'edibile videtur , adolescentem quindecim annoruin , patre et fratre natu maiore ctiam 

 viventibus , talem ambitionem iam turn praeccpisse : ac fortassc cam scntcntiam iam prius 

 sumsit. 



P- 9- Acquis oculis adspiciebat. Exceptis Hebraeis , quorum historia nostrae tarn similis est, nulla, 



puto , exstitit natio , in cuius rebus vestigia divinae Providcntiae tarn notata sunt , quam 

 in nostris. Agnoscebant ccrte maiorcs, et operac prctium est videre Cunaci Orat. pag. 9. 

 Spanhemii Belgicae restitutae admiranda 1674. Gaubii Orationcm a. 1775, dc admirandis 

 Divinae Providcntiae documentis caet. Valckcn. Orat. pag. 194. Alia aetas vestigia ista minus 

 agnovit , in quo ncc plus sapientiae ncc humanitatis perspicio, Grotius profccto non erat 



