216 FRANCISCIDEGREVE 



dentia et nomothetica interius conjuncta, argumenta, ut , si nihil aliud 

 edidisset , hinc tainen non leves in eum redundassent laudes (*^). 



Ut igitur, unde digressa est, eo jam redeat oratio , ad privatam reversus 

 vitam, forensia non prius recepit negotia, quam edito opusculo, quo tam 

 politices quam juris argumentis demons traret, quantopere necesse esset, ut, 

 donee absolverentur novae leges, interim lege de imperio j)romissum institue- 

 retur supremum consilium (*•*). Quod quamquam evidenter probasse mihi 

 videtur; quo tamen nescio fato nuperrime demum, una fere cum novis legibus 

 judiciariis, constitutum fuit augustum illud judicium. Hoc autem ut omnium 

 bonorum votis et secundis, ut speramus , inauguratum est ominibus; ita 

 quicumque huic interfuturi sint viGUi et ByiiK.ERSHOEKii vestigiis ut iusistant, 

 precamur omnes. 



Verum enim vero quantumvis licet excellant, quae celebravimus , meyeki 

 opera ; nullum tamen , — sive consideres argumenti et amplitudinem et novi- 

 tatem , sive immensam quam ei impendit industriam , sive nobile quo spec- 

 tavit consilium, — nullum fuit, quo de juris bistoria et de nomothetica adeo 

 meritus sit, quoque tantam tamque justam sibi comparaverit famam, quam 

 immortali ilia institutorum judicialium Europaeorum historia. 



Cum enim perspiceret, quam verum sit illud mortesquievh , ut ex legibus 

 historiam ita ex historia leges esse illustrandas; nee minus persuasum sibi 

 haberet , ex usu quidem rationem ex ratione vero usum prudenter esse tempe- 

 randa: postremae eique noraotheticae hujus operis parti historicam quantivia 

 pretii praeposuit disquisitionem. Hac enim, ab ultimo fonte, a Germanis, 

 repetita , per Medium Aevum et recentissima saecula ad nostram usque me- 

 moriam, persequitur nobilissimorum Europae populorum juris instituta , late 

 accepta, quatenus tarn cum universa republica quam cum veris privatorum 

 commodis interiore jungantur necessitudine. — In qua quidem gravissimarum 

 rerum expositione quaenam maximopere laudanda videantur, ut dictu est 

 difficile, ita utrum ingenio an eruditioni palmam hie deferamus, dubii hae- 

 remus. Quam enim hie omnia ex ipsis fontibus accurate petita reperimus! 

 Quanto hie cum judicio recentiorum quoque nobilissimum quemque in usus 

 conversum scriptorem! Quanto cum acumine, sed quam tamen prudenter, 

 criticam hie cunctis adhibitam! Quam hie ingeniose, quam tamen vere , 

 omnia tamquam in tabula intuemur exposita! Quam exquisitas et vera eas 



