10 



P. J. L E M O I ft E, 



de fide dispulaverit , etsi perperam ad opinionem referendam putaverit*. 

 'Apecxei oiiVi sic ait, dirirep ra TrpOTspov-, ryu [isv TrpuTyv ftoTpxn, eiriVTwyy xxhiTv ' $euTs- 

 fxv 5f , ^ixvoixv' Tplryvte, mirTiv xx\ elxxeixv, rtrxpr^v xat wxft(paTep ply TKVTX , 

 'fot-xv ' S-vvxf*,<poTfpx S' EKiTyx , vdyvtv * KX\ So#i/ ftev , 7Tf/j; yevcviv ' VQWIV 5f , Trip} ovtnxv ' 

 x*} o, it ofoietv sr/JC? yivsatv, voytnv wpot; $o!;xv, licwr/iwv Trpo? ITHTTIV, XKI Sixvoixv 7rp:n; 

 IIKXS-IXV ( 1 ) " Omissis Xenocrate , qui eognitionem a ratione profectam adeoque 

 absolute certain, firmam ac stabilem seientiae nomine ornavit, cognitionem vero par- 

 tim ad sensum , partim ad rationem referendam opinionem appellavit ( 2 ) , nee non 

 Epicure, qui sensum omnis seientiae fontem , opinionem vero intellectus esse cen- 

 suit (5), confestim ad Aristotelem properare placet qui longe plura ea in re de qrift 

 seribiinus perfecit ; acutius enim seientiae , opinioiiis (ideique naturam perspexit r 

 diligentius quid inter eas difierret declaravit , primusque, quod sane magni est mo- 

 menti , indicasse videtur, ab opinione , a fide ad scientiam usque progredi licere: cu- 

 jns rei ratio in eo est posita quod psyebologicas el dialecticas res penitius caeteris 

 Stagyrites sit perscrutatus. Itaque Aristotelis de diversis Adsensus formis tloctrinam 

 accuratius enarrare operae pretium nobis esse videtur. Aristoteles igitur duplicem 

 Terum Labebat judicem, sensibilium quidem sensiim , mente vero perceptibiliiim in- 

 telligentiam. Phantasiam autcm, cogitationem , intelligentiam , scientiam et opinio- 

 nem sequentibus definit : Phantasia oritur ex sensus affectione quadam ; phanta'siae 

 innixa mens sponte agens pliantasma quoddam genefalc profertj quae animi motio 

 cogitatio appellatur , quatenus in mente formalin- , intelligeritia Vero quando jam 

 cxpcrreela agit; Ex cogitatione et intelligentia oritnr notio sive singularium visorum 

 congeries ct ad unh'ersale quidpiam rcdactio , in q\ia consislit scientia , quae accu- 

 vata est et perfecta , nee labi potest; opinio autem fl'icitdf, cum auiina cesserit phan- 

 tasiae ex sensu ingciieratae , et viso assensa fuerit (4)." 



hitelligere et seiitire non est idem ; scientia error! omnis est opposita ; scientia 

 eorum babetur quae recte pefcepta sunt ; scientia ergo non est sine prudentia ; ii 

 quae opinamur, fidem habemus % fideS post se trahit persuasionem , persuasio ra- 

 tionem, ex ratione vero scienlia proficiscitur , recta ihte'lllgentia prudfeutiam r scien- 

 tiam el opiMonern veram conficit (5). '" 



ilac quiileni e psycbologia dcsuinpsisse sit satis ; pauca etiam e dialectica Eruclero 

 duce proferainus : scire esse intelligere quid res sit, et cfuae ejus sit causa; de- 

 mons'tVationem esse syllogismum scientiam parientem , et hanc deiivari a causis ve- 



ris , pnmis, imiiiediatis, notioiibus; scienliam non dari nisi rei nccessariae j demon - 



' 



stra- 



, 



Vide Plata de Rep. 1. ^ p. 273. Plat. opp. t. 5, Lipsiac 1818. 

 (a ) Vide Sext. Emp. adv. math. p. 165 166. (3) Ibid. p. 175 178. 



(4) Ibid. P. 178 180. () jfttf. ^ ^ M1I |. 3 . csp r. 



