O R A T I Oi ,5 



rum, quae gravissimae habentur? In quibus facile erat ostendere sic omnia 

 ad utilitatem et ad scientiae superbiam referri, eaque infinita cupidita- 

 te sic exhauriri vires ingenii, non ut iusta supellectili instrui videantur 

 plerique , sed ut gemant sub pondere rerum , penitusque exarescat urbani- 

 tatis flos. Philosophia , ut huius utar exemplo, quin acute subtiliterque 

 colatur a multis, quis dubitat? Sed, dii boni, quae deliria propagat! Quam 

 horrido conclusionum comitatu stipata incedit! Qaam devium et molestum 

 et spinosum orationis genus consectatur! Hoc tamen philosophandi furore, 

 et quodam vanitatis tactu colorari longe plurimos , quamvis reluctantes , 

 videmus , quorum audiendorum aut etiam legendorum exantlare aerumnam 

 possimus , et excerpere utilitatem j liberalem oblectationem , quae perfundat 

 animum atque intima caritate dcvinciat, frustra quaeremus. 



Quid contra veteres? Graecorum quidem literae qu-um ab ipsis ortum et 

 incrementa habuere , turn egregie cum ea societatis conditione conspirant. 

 Non loquor nunc de Homero, cuius divinitatem ut multi proverbii loco in 

 ore habent , ita sentire nemo poterit , nisi qui exuat plane huius aevi con- 

 suetudinem , et quasi reveterascat. Sed ilia cogitate tempora quibus Sopho- 

 cles et Thucydides et Plato et Demosthenes fuere. Societatis forma ea erat, 

 qualem decebat esse eorum, qui superata barbaric et excussa tyrannide na- 

 turae vigorem ac simplicitatem retinuissent , et , in egregia prudentiae ma- 

 turitate , nondum in confusum quoddam et perplexum genus ordinandae rei 

 publicae dcgcnerassent. Leges , instituta , mos maiorum , nihil non inte- 

 grum et incorruptum erat. luris summa aequalitas , auctoritas penes 

 omnes, potestas iis concessa, quos ipsi cives delcgissent. Splendor omnis 

 in publicis ct aedificiis, et caerimoniis consumebatur, privatorum vita inpri- 

 mis civilis , victus vultusque moderatus. In artibus disciplinisque , quae qui- 

 dem publice probarentur, reconditi nihil; aliunde si quid ei us generis esset 

 allatum , velut in aliud solum translatum amittebat fastum et inanem iactan- 

 tiam , Auicam contra sanitatem et sanguinem adsciscebat. Literarum deni- 

 que non paucis beatisque patebat aditus, sed nusquam prope praeterquam 

 in luce et in foro , aut in conventibus circulisque celebrabantur. Quuna 

 igitur isti non poesin solum excoluissent , sed tamquam adulta aetate solu- 

 tam quoque orationem , virilem magis et libero homine digniorem ita per- 

 fecissent, nihil ut supra cogitari posse videretur, summa tamen constabat 



ora, 



