R A T I 0. 53 



efflagitent, nee quavis doctrinae veluti aura coinmotos et exagitatos, nee 

 probabili variae eruditionis copia carentes, sed ad religionem sanctissimam 

 tuendam probandamque ab omni parte promtos atque paratos. Quare 

 rationem ita concludimus , aptissimam esse institutionem Academicam , 

 quippe doctissimam. 



Nee tantum docta dicenda est, sed et liber alls, quam laudamus, in- 

 stitutio. Ab initio inde haec exoptatissimae liberalitatis nota nostris propria 

 fuit Academiis, quippe cum renata libertate ortis. Postquam pro iure ac 

 pro religione arma sumserant maiores nostri, hanc condiderunt in Hol- 

 landia non scholam, sed Academiam, in qua ornnes colerentur ingenuae 

 artes ac disciplinae, eamque ipsa institutionis lege appellarunt //liberam et 

 publicam." Noverant enim pro ea, qua erant, prudentia viri sagacissimi, 

 doctrinain quamcunque, nisi libere colatur, bene coh' non posse et vi ilia- 

 tain nullam in quoquain fore vigentem stabilemve. Atque haec , quam 

 proclamarunt , libertas Academica non in forma tanturn et constitutione , 

 sed magis etiam in docendo discendoque posita est. Uocent ea, ad quae 

 docenda maxime vocati sunt, doctores, qua quernque libet ratione, nee 

 tamen aliis , quae praeterea utilia ducunt , abstinere coguntur , neque etiam 

 ad audiendum frequentandumque studiosorum quisquam cogitur. Omnes 

 libere vivunt atque in studia libere incumbunt, prouti fert animus. Hoc 

 igitur nomine a scholastica prorsus differt Academica institutio, ita ut 

 quod in pueris necessariurn sit, in iuvenibus, ad quamdam aetatis matu- 

 ritatem provectis , servile habeatur. Sine qua libertate , quam tamen cave 

 ne cum licentia quavis confundas, aut fallor equidem, aut rmlla prorsus 

 cogitari potest veri nominis institutio. Neque est, Auditores! quod Ec- 

 clesia Christiana hanc in futuris suis antistitibus informandis libertatem 

 aegre ferat eamque gravetur. Est eniin ipsa liberrimum Dei hisce in terris 

 institutum, ab omni servitutis specie alienissimum atque ad veram inter 

 homines promovendam libertatem apprime coinpositurn. Et tales inprimis 

 sibi exoptat in diem magis antistites et doctores , qui non quae sibi tradita 

 et a patribus accepta habent religionis Christianae placita memoria tantum 

 teneant et sua vice tradant aliis, aut in verba magistri cuiusdam qualis- 

 cunque tandem iurare consueverint , sed qui, praeiudicatis opinioriibus 

 vacui , ipsam religionis doctrinam puram et intaminatam e limpido Sacri 



