/ R A T 1 0. 177 



quibus ilia philosophia adumbretur. Argumenta autem sunt eiusmodi, 

 uti sponte intelligimus,' ut principia unde argumentatio deducitur et huius 

 ipsius filum non solum ab imperita plebe, sed etiam a cultioribus saepe 

 percipi uon possint; sed sirnul quae e principiis illis deducuntur sub forma 

 placitorum oratione splendentium alliciunt homines et fidem sibi conciliant , 

 quia venditantur pro maturrimis accuratissimae doctrinae fructibus. Et ecce ! 

 quare philosophandi ratio ilia hoc tempore plus periculi habeat, quani 

 sub finem superioris saeculi: nempe se inniti gloriatur disciplinis physicis. 

 Magni hodie aestimanlur illae disciplinae; forte quia tantam habent effica- 

 ciam in rebus hominum singulorum et tivitatum. Saepe quae in iis traduntur 

 pro divinis oraculis habentur. Quodsi iam ista philosophia sua placita dif- 

 fundere studet sub titulo corollariorum e naturae contemplatione deducto- 

 rum, quaerimus num vere perniciosani illam esse dixerimus, nee ne. 



Quid fieret in civitate, si apud cives omnes valeret et agendi norma 

 esset doctrina eiusmodi quae doceat virtutes, vitia, continentiam , libidinem 

 nihil aliud esse nisi sequelas ineluctabiles conditionis cerebri, quae a 

 causis externis ex toto pendeat? quae doceat hominem numquam culpari 

 posse, quodcumque sive agat, sive negligat? ' Talem civitatem ne cogi- 

 tare quidem sine horrore possumus; perturbatio esset perpetua vinculorum 

 omnium, quibus homines inter se continentur; religio et morum pro- 

 bitas ex ea exularent; cuivis libidini, quibusvis cupiditatibus indulgere- 

 tur, ipsa civitas esset sine humanitate; non hominum sed brutorum 

 convictus quidam nasceretur , ipsa civitas periret. 



Si progressus facti in disciplinis naturalibus tali modo ad vitam hominum 

 transferuntur, affirmare non licet eorum studia ad intellectum roborandum , 

 ad ingenium excolendum, ad amplificandam salutem hominum valere, sed 

 fatendum est, eas hominibus opprobrio simul esse et exitio! 



Superest A. A.! ut brevi comrnemorem Academiae fata superioris anni. 

 Cuius universum decursum si respiciam, puto eum inter faustos esse nu- 

 merandum. Multa sane bona ei acciderunt , sed , ut fit in rebus humanis , 

 bona ista minus optabilibus rebus, quae nonnullis acciderunt, fuernnt 

 permista. 



/ 23 



