R A T I 0. 247 







principes legum ferendarum gloriae cupidos; denique hoininum ad gene- 

 ralia omniumque hominum communia iuris naturalis praecepta propensain 

 - voluntatem. 



Haud quidem est quod negeni omnes illas causas ad codices conficiendos 

 valuisse, codicumque patronos ilia principia fuisse professes, at vel sic 

 tamen occasionem potius ipsis atque opportunitatem praebuisse, quam 

 veras causas exstitisse contendo. Itaque, si procul dubio FREDERICO 

 Magno vel primo NAPOLEONI placuit , imperatoris JUSTINIANI exemplo // sub 

 felici nominis vocabulo novum codicem componere" non tamen eos latuit 

 ilium demum sapientis legislatoris laudes meriturum, qui necessarias ipsique 

 populo exoptatas leges condidisset. Nonne etiam desiderium illud civitatis 

 unitatis, si iuris civilis conditionem spectas, arete cohaeret cum confusione 

 ilia et difficultatibus , quas tanta, quanta in patria quidem nostra exstitit, 

 singularum provinciarum legum diversitas pariebat? Denique, quid dicam 

 de studio illo generalium iuris naturalis praeceptorum , quid de altero illo prin- 

 cipio, quod omne ius ad legislatoris expressam voluntatem refert? Nonne 

 etiam in his certioris ac stabilioris iuris conditionis desiderium conspicuum est? 



Itaque, si accuratius rei historiam inspicias, compertum habebis, maximi 

 quidem momenti illas causas fuisse, ut codicum baud amplius vitanda per- 

 sentiretur necessitas, atque ad certum denique finem duceretur codicum 

 condendorum propositum primariam tamen ac praecipuam causam in eo 

 positam fuisse , quod , in nostra saltern patria , desiderata iuris securitas ius 

 certo condendum efflagitaret. 



De iuris patrii incertissima conditione iam querebatur VAN BYNKERSHOEK : 

 //excute," inquit, //comitum et ordinum edicta, decreta, rescripta, excute 

 privilegia , statuta locorum , consuetudines et oberrabis saepius incertior 

 //quam dudum." Mox //quam vagum," addit //incertum, obscurum est 

 //quidquid est iuris patrii? quam patet prolixis disputationibus ? " Quod 

 vero vir amplissimus in tanta iuris patrii exilitate egregium laudat iuris 

 recepti Romani auxilium ac remedium, optiine sane conveniat aureae, quae 

 in nostra etiam patria floruit , iurisprudentiae aetati labentis iurispruden- 

 tiae tempore, qualem exeunte superiori saeculo off en dim us, tarn quam pes tern 

 ac perniciem lureconsultorum principes illud reiiciebant atque exsecraban- 

 tur. Vehementissime in illud invectum novimus celeberrimum curiae Flan- 



