84 J. A. C. OUDEMANS 



gelegenheid ude jongste vorderingen der sterrekunde , meer bcpaaldelijk in 

 de laatste 25 jar en" te beschoirwen. Daartoe zullen wij eerst een overzigt 

 neruen van die sterrewachten (de werkplaatsen waar de waarnemingen 

 moeten ingezameld worden, die tot de volmaking onzer kennis van den 

 loop der hemelligchamen rnoeten dienen) , welke in dat tijdvak ontstaan 

 zijn , om daarna de voornaamste werkzaamheden en ontdekkingen na te 

 gaan , waannede zij de wetenschap verrijkt hebben. 



Met glans opent Rusland's keizer het tijdperk , dat wij beschouweu , 

 door het stichten, op onbekrompen schaal, van twee nieuwe sterrewachten. 

 Toen in September 1827 het grootste gedeelte der stad Abo, het gebouw 

 en de boekerij der hoogcschool , benevens alle andere bij haar behoorende 

 wetenschappelijke verzamelingen eene prooi der vlammen waren geworden, 

 werd de hoogeschool naar Finland's nieuwe hoofdstad, Helsingfors ver- 

 plaatst, en ofschoon de sterrewacht, door ARGELANDER'S werkzaamheid 

 vennaard, door hare gunstige ligging de vernielende werking van het vuur 

 ontkomen was , zoo werd toch besloten , ook deze wetenschappelijke inrig- 

 tiug met de andere naar Helsingfors te verplaatsen , en haren voorraad 

 van werktuigen te vermeerderen. Doch niet alleen deze nieuwe stichting 

 had men aan den ijver van keizer NIKOLAAS, om tot bevordering der 

 wetenschappen mede te werken , te danken. Niet te vreden met den 

 milden bijstand, dien hij reeds zoo vele malen aan de sterrekunde ge- 

 schouken had , zoowel door de krachtige ondersteuning , aan de sterrewacht 

 te Dorpat verleend, die hare oprigting aan keizer ALEXANDER, haren 

 roem aan STRUVE te danken had, als door het stichten van vijf kleinere 

 akademische sterrewachten, besloot hij eene hoofdsterrewacht in de nabij- 

 heid van de hoofdstad des rijks op te rigten, welke tot de akadeniie van 

 wetenschappen te St. Petersburg zou behooren, op de ruimste schaal 

 zoude worden aangelegd, en aan de strengste eischen der sterrekunde 

 zoude moeten voldoen. 



Misschien gevoelt men eenige verwondering bij de opnoerning der ver- 

 schillende sterrewachten en vraagt men haastig naar het doel van hun 

 groot aantal. De oplossing dezer vraag ligt ten deele in de uitgebreidheid 

 van het Russische rijk , waardoor er eene reeks van jaren , ja eenige eeuwen 

 noodig is, het in kaart te brengen, niettegenstaande een talrijk personeel 



