R E D E V E R I N G. 225 



Het moge eene vraag zijn : of de tijdgenoot dan vvel de naneef geschikter 

 zij om de Geschiedenis te schrijven? eene vraag met vele andere niet 

 wel in 't algemeen te beantwoorden wat de geschiedenis van een Athe- 

 naeum betreft houd ik het met den naneef. 



Maar nog uit hoofde van lets anders is de feestredenaar om de eeuw er 

 beter aan dan die om de vijfentwintig jaren. De eerste behoeft slechts te 

 gewagen van zulken die lang geleden leefden : niemand voor wien hij 

 spreekt heeft ze persoonlijk gekend, sommigen zijner hoorders kennen ze 

 zelfs bij name niet. Nu mag er bij een eeuwfeest wel iets ernstigs wezen, 

 iets dat de gemoedsstemming der feestvierenden verhoogt bij voorbeeld 

 dat imooit gezien hebben en nooit meer zullen zien" : dat geeft iets zacht 

 weemoedigs, maar het smart niet: en alle genot bij den mensch is immers 

 van gemengden aard? het gevoel van ellende kan alleen onver- 

 mengd zijn. 



Hoe geheel anders in beide opzigten voor hem die slechts te herdenken 

 heeft aan een tijdvak van vijfentwintig jaren! Hij moet wel bij een histo- 

 risch overzigt spreken van tijdgenooten , van zulken die of nog leven of kort 

 geleden ons ontvielen ; van zulken die bij niemand bijna zijner hoorders 

 onbekend zijn en wier beeld nog als voor hen staat. Zal hij zich op den 

 regterstoel plaatsen en over de verdiensten van tijdgenooten, grootendeels 

 aanwezigen , uitspraak doen ? Of zal hij slechts sommigen voor dien reg- 

 terstoel oproepen en door 't voorbijgaan van anderen hun vonnis geveld 

 hebben? Heeft de nakomelingschap hem volmagt gegeven om een oordeel 

 uit te spreken over de blijvende verdienste van den eenen, en over den 

 roem, door een ander nu, ja! wel ingeoogst, maar die voorbijgaan de en 

 van korten duur zal zijii ? Maar ook , die lof is soms niet van het slechtste 

 gehalte die eerst later wordt toegekend. Neen! De nakomelingschap houdt 

 de uitspraak aan zich : dat is haar regt en hij maakte zich ligt belachelijk 

 in hare oogen, die zich dat regt aanmatigde. 



Maar gesteld ik durfde hier bepalen, wat in de laatstverloopen vijfen- 

 twintig jaren door mijne ambtsbroeders ten behoeve der wetenschap is 

 verrigt, en van de waarde van hun onderwijs spreken waarvan veel nog 

 niet eens tot rijpheid kon komen; gesteld ik durfde namen noemen en 

 gelooft mij het kost veel ze niet te noemen onder die is er meer dan 



29 



