REDEVOERING. 231 



Wat de Theologanten betreft: 



Waar vindt de toekomstige protestantsche godgeleerde eene gelegenheid 

 zoo als hier, om de verschillende rigtingen in de kerk te leeren kennen 

 en wel uit de eerste hand ? Calvinisten , Lutheranen , Remonstranten , 

 Doopsgezinden , hebben zij niet elk hunne hooggeleerde vertegenwoordigers 

 hier, en waar elders? Deze zijn hier in Christelijke liefde vereenigd, en 

 Goddank dat het zoo is, en daarom ook durf ik er op wijzen: stonden zij 

 scherp tegen elkander over, werd hier een haard van twistvuur gestookt, 

 beter ware het voor aanstaande verkondigers van genade en liefde, zich 

 elders en vooral niet hier te vormen. Maar als toch elk godgeleerde van 

 professie zich behoorlijk rekenschap moet weten te geven , waarom hij liever 

 ter staving van het eene dogma dan van het andere als leeraar optreedt, 

 dan moet die rekenschap gegrondvest zijn in naauwkeurige en onpartijdige 

 kennis van die Bijbelplaatsen , waarop zijne afscheidingsformulen steunen in 

 verband met geheel Gods Woord. Waar nu is de verklaring en verdedi- 

 ging van elke opvatting zuiverder en grondiger, waar onpartijdiger te ver- 

 wachten dan waar elk voor zich mag spreken? De mensch komt er vaak 

 zoo geheel ter goeder trouw en zonder zich des bewust te zijn zoo ligt 

 toe, anderen gaarne voor waar te doen houden, wat hij zelf voor waar 

 houdt, vooral wanneer hij die waarheid zeer gewigtig acht en hartelijk hem 

 toegenegen is, wien hij tot zijne meening wil overhalen of daarin bevesti- 

 gen. Gewigtig toch zal elk zijne waarheid achten, want ware zij elk niet 

 gewigtig waarom dan de Gemeenten van verschillenden naam niet tot eene 

 groote kudde verzameld daar alien toch slechts eenen Herder moeten en 

 willen hooren. De eerlijkste man zou dus weleens niet zoo volkomen regt 

 kunnen doen wedervaren aan opvattingen, die van de zijne afwijken: in 

 een woord, elk is de beste uitlegger van eigen meening, alt bans in den 

 regel. In het dagelijksch leven zou het, en waar het minder zwaarwigtige 

 belangen geldt, niet ligt iemand in het hoofd komen, zijne zaak door 

 partij te laten bepleiten. 



Wat de Juristen aangaat: 



Nergens in ons land, waar de theorie van het regt en de kennis der 

 wetten onderwezen wordt, zulk eene gelegenheid om tevens al vroeg door 

 de belangrijkste regtsgedingen de praktijk en vooral de baliewelsprekend- 



