4 PAULI JACOBI ANDREW 



atque indolem parum considerarimt. Est sane verissimnm, in primordiis oinnis eruditio- 

 nis humanae systemata nulla fuisse, virosque sapientes exstitisse antiquissimis tempori- 

 bus, qui id, quod verum , justum, honestum , pulchrum vocamus , probe cognitum ha- 

 berent, antequam aliquis de condendo systemate vcl universae cognitionis humanae vel 

 singularum ejus partium cogitaret. Abhorret tamen ab humana mente semper acquiescere 

 in cognitione rerum vulgar! , dissoluta , fragmentaria , incongrua, hiulca; contra cidem 

 aptissunum est , disjecta colligere, longinqua arcessere , confusa digerere et quae varia 

 stint, sub iinntn revocare conspectum, ita tit prima mediis cohaereant , ultima primis re- 

 spondeant, ne ipsa mens in vero quaerendo temere vagetur , aut caeco impetu feratur, 

 sed tanquam in tabula iter suum ipsa cognoscat ( 4 ). Ejusmodi quid etiam progressu 

 temporis factum est in omnibus illis , quae ad doctrinam Jesu Christi et Apostolorum 

 pertinent, a Theologis Christianis, maxime iis, qui ad scholae legem formati essent et 

 Thilosophiam Graecam cum doctrina Christiana conjungerent. Sero tamen perventum est ad 

 systema theologicum , nee sine longis meditationibus ac prolusionibus. Ad simplicissimam 

 enirn iastitutionem .Apostolicae aetatis nisi accessisset necessitas defendendae religionis 

 Christianae ab adversariorum criminationibus, et conatus scholarum , praesertim Alexan- 

 drinae, cum securitate quadam Christianorum ab exteris hostibus, nunquam fortassis in hi- 

 cem prodiisset ejusmodi opus admirabile , quale est Jo/i. Damasceni celeberrima ilia 'ExSo- 

 trif axpiPw rfc IfSo^eu Trlyrsut. Hie igitur Jolt. Damasccnus post Origenis , Gregorii 

 Nysseni , Augustini aliorumque conatus tantam laudem a subtiliore et systematica rerum 

 divinarum tractatione meruit, ut far ens omnis theologiae systematicae habeatur. 



Ad hunc itaque nobis redeundum est in repetcndis iniriis varrarum divisiontim , quas 

 theologi nostroruin temporum in loco de Virtutibus divinis commemorare vel sequi solent, 

 non quasi, omniho primus csset Johannes , qui attributa divina in certas classes dispescue- 

 rk,aut, quasi apud eum omnia reperirentur, quae ad quaestionern propositam pertinent 

 plura enim recentior aetas tentavit sed quia et auctoritas films ingens fuit et subtilitas 

 mirifica, turn , quia theologi recentiorum temporum illius vestigia magis minus secuti 

 sunt,. turn denique quia nostra nobis tenuitas suadet, ut in tanto scriptoruin Theologico- 

 rum numero certis terminis nos contineamus. 



Ipsum igitur consilium eorum , qui in loco de Deo providerunt, ut virtutes divinae fn 

 certas quasdam classes describerentur et ad sua genera revocarentur, perquam laudabile 

 videtur t propterea quod fn docenuo ac discendo plurfmum refert, justum servare ordinem, 

 et nihil in omni genere scientiae incommodius , intolerabilius et perniciosius reperiri potest 

 ea docendi vel discendi ratione, a qua ordo, nexus et perpetuitas absuut. Sed iidem 



tlieo- 



( 4) D Jf'yttenbachii viri Cl. Praef. ad Praecept. Philorophiae logicae p. vin. (Ed. .7. G. E.Maasf) 

 cujus ibi de ucilitate Dialeccicae dicta de cujuscunque discipline craccacione syscematica valent. 



