MET TURK YE. 329 



het ; duizenden vereenigden zich en jaagden naar bet- 

 zelfde doel. Zij bereikten het wel niet volkomen-, 

 niaar zij naderden bet met vasten tred. Dat doel, 

 M. H. ! was de ontwikkeling des verftands, was de 

 befchaving van den geest. 



Wij kunnen over dit aangenaam onderwerp niet 

 uitweiden, u niet doen zien, hoe in de vijftiende 

 eeuw de drulvkunst , het fchilderen in olijverw bier 

 ontrproot, en door anderen eene nieiiwe Wereld 

 ontdekt werd. Genoeg zij het M. H. ! dat het op- 

 gaande licht ook den koopbandei befcbeen , en aan 

 -de zeevaart voordeelen fdmnk, waaraan in vroeger 

 eeuw de fchranderile niet denken kon. 



Het was niet genoeg, M. H. ! dat in den jare 1496 

 een groot bandelsverbond met Engeland gefloten 

 werd ; een verbond , waarbij de wederzijdfche Staten 

 voordeelen genoten , wier gemis men tot in onze 

 dagen betreurt; het was niet genoeg, dat de vaart 

 door de Sond ^ bij eene plegtige verbindtenis, voor 

 de Nederlandfcbe Ichepen vrij en onbelemmerd was; 

 dat JAN, Koning van Denemarken ^ in den jare 

 1498 aan de Hollandfche fteden nieuwe voordeelen 

 fchonk , haar twee derden vergunde van alle goede* 

 ren op zijne kusten geftrand; dit alles was niet ge- 

 noeg voor de toenemende welvaart van die dagen. 

 Aan Amjlerdam wordt de vrije handel op Noonvegen 

 toegeflaan; Nedcrland fcheen de algemeene markt* 

 plaats , waarop alles te zamen kwam , en in de haven 

 van Antvfcrpen was het, dat de koopvaarders van 

 Italic en de Levant hunne volgepropte bodems 

 onilastten; daar was het, dat zich duizenden verza- 

 nipldcn , om te d^elen in den overvloed , welke , 

 T 5 ^ als 



