W R A T I O. 



His addc situm , quo montibus ac mari clauditur , et cogita possessionem 

 Americae. 



Quid, quaeso A. H. ad hanc felicitatem Reipublicae addi potuisset? Et, 

 quomodo usi sunt Hispani? 



Quanta ilia omnia essent , non sentiebant. 



Sana ratio non valebat, opinionem vulgi sequebantur et illi qui sapientes 

 nominabantur. 



Veritati aures clausae erant , lucem , quam afFerebat mutata alibi 

 religionis forma meliorque ejusdem constituta doctrina , quamque aliae 

 geutes avide sequebantur, ab oculis et finibus tamquam pestem repelle- 

 bant. 



Quid dicam de America? In Americam venerunt cum magna calamitate 

 et pernicie non solum illius regionis sed et Hispaniae ipsius j ut enim vide- 

 rant aurum in ilia regione inveniri , o cupiditatem inconsideratam ! sic exar- 

 serunt in id , ut ipsos plane coecOs , perfidos et crudeles sua reddiderit 

 avaritia. Nulla satietas, quo plus biberant, hoc plus sitiebant. Crudeli- 

 tatem omilto , omitto scelera honesto religionis nomiae in infelices incolas 

 patrataj sed hoc dico, tenebat illos opinio, si in possessione essent omnis 

 auri argentique Americani , se ditissimam fore Nationem totius mundi , ex 

 auro enim et argento fieri rerum pretium , numtflos ; non autem cogitabant 

 pretiosa ilia metalla , re ipsa tantum esse mercem , cujus pretium quantita- 

 te minueretur. 



Quae cum ita essent , omnem pecuniam , quam in agricultura et opificiis 

 collocatam habebant , in Americam conferebant , ibi melius collocari creden- 

 tes i itaque pecora relinquebantur , agricultura deserebatur. 



Quid plura commemorem ? Illam opimam et fertilem Hispaniam , ilium 

 orbis terrae ocellum, ad iners otium et paupertatem devenisse, aliae gen- 

 fes viderunt. 



Quid Portugalia ? Eadem ibi miseriarum causa , iidem effectus. Nee 

 mirum. Agricultura , artes et mercatura necessario carebant nexu. 



Portugali anno 1703 de mercatura foedus fecerunt cum Britannis; tametsi 

 jam nulla res erat , quam magis optandam putarent Portugali , tamen spes eos 

 fefellit, hoc enim foedus quids valeret, videbant Britanni, non Portugali falsa 

 utilitatis specie deeepti; Mocce enim foedere prcmebantur Portugalorum ar- 



B a tes, 



