ia W. A. VAN H . E N G E L 



Verumtamen quot quantisque difficultatibus se Candidas et religiosas in- 

 terpres impeditum sentiat , hunc ipsum confitentem audiamus ! Vix Literas 

 Sacras , inquit , cvolvo et inspicio , quin ingens advolet rerum turba , quae 

 mihi fraudem facit , meque a veri tramite abducit . Opiniones tenerd jam 

 aetate a matre aut nuirice acccptae, et quasi cum lacte in succum san- 

 guinemque conversae. Placita magistrorum, mihi puero postea inculcata. 

 Admissa in niemet inter Literas Sacras legendas certarum vocum et notionum 

 conglutinatio. Deinde vetustatis auctoritas , majorum reyerentia , aut aequalis 

 alicujus admiratio. Nee non famae timor , gloriae ardor , animus ad aetatis 

 suae ingenio obsequendum proclivior. Haec, fateor et haud diffiteor, in- 

 quit, ut semel interpretationem aggressus sum, rne obsident > et premunt, 

 et oculis, nisi summam adhibeo cautioiiem, caliginem oiFundunt. Qua lu- 

 cem occaecante, quis hominum, ettamsi verum occultare nolit, adeo tamen. 

 LYNCEDS est , ut a mente sua alienam probe discernere atque in Literarum 

 Sacrarum sensum penetrare sciat ? 



Sed hac turba repressa , Grammatical interpres novas in angustias com- 

 pellitur. Ante amnia alia vulgaris Literarum Sacrarum editio, utrum sana 

 et incorrupta , an a librariis affecta et depravata sit, judicanda, et ita 

 quidem versanda est, ut sua singulis auctoribus, vel addicta, vel reddi- 

 ta, scriptione, ad eorum mentem etiam, tarn verborum, quam sententia- 

 rurn constituatur distinetio. Atqui , ut nemini veterum , qui libris Graecorum 

 t^)eram dabant r ad AIIISTARCHI laudem accedere contigit;. sic dici non 

 potest , quam arduum etiam ac difficile sit , hos libros purgare et emendare. 

 Nunc vero intcrpretationis , proprie ita dictae, sequuntur partes. Ad quas 

 ita peragendas , ut mens cujuslibet scriptoris per orationis obscurae vel 

 ambiguae involucra perspiciatur et detegatur , magna requiritur ingenii boni- 

 tas , judicii subtilitas , laboris et exercitationis assiduitas. Sed qui Dei muni- 

 ficentid praeclaris his dotibus praeditus est, ut insipienter se gerit, si hac 

 in sud beatitate effusius exsultat ! Quid enim sine egregii variarum linguarum 

 cognitione; quid sine familiaritate cum scriptOFibus exteris contracta, ad quam. 

 ORIGENES, BASILITJS, aliiquc veteres vel ipsi discipulos suos jam exhortati 

 sunt ; quid denique sine assidua et quotidiand ilia Literarum Sacrarum lectio- 

 ne , quae domcsticam parit intcrpretandi facultatem , ad verborum notiones 

 rep^riundas proficietur? Similitcr, qui in mentcs humanas introspiccre, et 



