8 I>ANIELIS TIEBOEL SIEGENBEEK* 



iuprimis dedutenda sunt probntionis subsidia , imusrfuistjue facile videt ( i ). 



Provocabant pluriini ad /. /. Cod. ubi de Criminibus agi cporteat , in qua refertur 

 Rescriptum ab Imperatoribus Severe et Autonino Laurinae cuidam datum: quaes- 

 tiones eorum criminum, quae legibus aut extra ordinem coercentur, ubi commissa 

 vel inclioata sunt, vel ubi repcriuntur , qui rei esse perhibentur criminis , perfici 

 debere satis notum est." Nonnulli ex liac lege probare voluerunt, in criminalibus- 

 forum compctens esse etiam, ubi reus domicilium habet, et judicem ejus loci posse 

 cognoscere de omnibus criminibus, a subdito suo ubicumque commissis (2). Adjicie- 

 bant alii I. 3. et 13. ff. de offtcio Praesidis, ubi dicitur, in mandatis principum es- 

 se , ut curet is, qui provinciae praeest , malis boininibus provinciam purgare, nee 

 distingui, unde sint. Verum dubito, utrum haec Juris Romani loca ea de re agant , 

 ad quam probandam iis utuntur interpretes. Nulluui dubium est, quin judex illius 

 loci, ubi comprehenditur delinquens, eum punire possit, propter crimen in alia ea- 

 que dissita territorii parte commissum ; verum sermo est de criminibus extra territo- 

 rium perpetratis , de quibus in dicta constitutione locutos esse Imperatores non affir- 

 tnaverim. Loca aulem Pandectarum nos docent, quemque provinciae Praesidem ani- 

 madvertere poluisse in crimina in aliis provinciis admissa, nulla adhibita distiactione, 

 unde sint malefici (5). 



Legum igitur auctoritate nequaquam , ut nobis vidctur , confirmatur haecce inter- 

 pretum opiuio. Videamus, utrum plus valeant allatae ab iis rationes. Existimant pu- 

 blicae interesse utilitatis, ut cives etiam extra territorium recte vivant, ut, ubicum- 

 que delinquant, a judice patriopuniri possint , atque cavendum esse , ne , si secus fiat, 

 magna detur delinquendi opportunitas , cum quisque poenam maleficii, in aliam re- 

 gionem transiens , effugere possit. Ilinc dictum illud, ubi te invenero , ibi te judi- 

 co (4). Matthaeus, lieet agnoscat civitatem jus non habere in agro oppidove alieno ter- 

 rcndi , et adversus nos non peccasse , qui in alieno territorio deliquit t nihilominus ta- 



men 



(O Nc putetis tamen me, quum legum Constitutionibus atqiic JCtorum Romanorum auctoritad hie non mul- 

 tum tribuenduin cxistimcm , aliqua ratione infringere velle Juris Romani cclebritatem. Multum absit. Miror, si 

 quis alius, stimream , quae in Coipore Juris ubique clucet, prudcntiam ac sapiemiam, numquam satis praedicandam 

 JCtorum in cxponenJo sagacitatem, in judicando acumen ct solertiain , eximium denique , quo flagrant, honestatis 

 decorique stui'.iura. Egregic sane Facciolatus Oral, yil, ,,,Expcdit omncs gcntes Romanis legibus opcram dare , 

 w suis vivere." 



(2) Ita VVESENBECIUS, Paratitlo ad tit. ff. de accusat. no. 8. DONELLUS, Comm. de Jure Chili, 1. 17. c. 16. 

 no. 2. MATTHAEUS dt crittttni'juj ad tit. ff. de dtmno injuria data, tit. 3. no. 6. et tit. de accusat. c. 5. no. 3. 

 alii. 



( 3 ) Vid. bac de re doct. WENS, in Diss. inaug. de delictlt a civibut extra ciyitetem tuam commistit t 

 yue pun'cndorum ratione. Groningat 1824. 



<4) CLARUS Sentejit. V. Quaest. 39, no. 4. 



