RESPONSIO AD QUAESTIONEM JURIDICAM. 43 



pocnalem oportere diserte statuere, multum valet, si agatur de legibus ferendis , 

 parum, si difficultas , quae iis inesse videtur, explicanda sit. Denique quod affert 

 WENSIUS, omne, quod contra juris rationem est admissum, non esse protrahendum ul- 

 tra disertam legis dispositionem , nos non curamus , quum nobis non , quemadmodum 

 viro doctissimo, videatur juris rationem non sinere, ut civitas poenam siimat de facto 

 foris patrato. 



Si } ut ad alia transeamus, dispositionem utrinsque articuli 5 et 7 accuratius inspi- 

 ciamus , apparebit , aliquam esse inter utrumque differentiam. Crimina ad versus 

 rempublicam severius puniuntur , quam quae adversus privates committuntur. Arr. 5. 

 cavetur, tinumquemque , qui unum ex memoratis criminibus commisit, semper puniri 

 posse, non addita distinctione , utrum jam in regione peregrina poenam passus sit, 

 uecne, quod secus est in criminibus , quibus laeditur privatus, ut docetur diserte 

 Art. 7. Ratio est, quod criraina Art. 5. memorata gravissima sint, atque ipsi ci- 

 vitati maxime noxia, ita ut fere non leviorem poenam, quam capitalem mereantur. 

 Praeterea observandum , in criminibus publicis accusandi potestatem etiam procura- 

 tor! regis ratione officii competere, dum in privatis laesus tantum jus habeat quere- 

 lam movendi ( i) ; in illis etiam adversus absentem, in his non nisi adversus rever- 

 sum judicium institui posse. Sequitur hiiic , licere propter crimen publicum reum 

 etiam per contumaciam condemnare , cujus condemnationis graves sunt effectus(2). 

 Unum illud , in quo majus quid continet Art. 5, hoc est, quod eo indistincte mentio 

 liat omnium criminum. 



Comparata ita utriusque Art. dispositione, alias quasdam diffi cul tales , quibus ansani 

 praebent , paucis examinabimus ( 5 ). 



Ita, primo loco, rogare possit quis, utrum propter falsum commissum in notis et si- 

 glis , quae publico nomine, vel aureis argenteisve opificiis , vel chartis diversi generis, 

 aliisve rebus imponuntur, poena possit irrogari. Constitutum hoc reperimus Codice 

 criminali regni Belgici (4). Recte, ut videtur , negat CARNOTUS n. 5. Notae enim illae 



et 



( I ) Ante Codicem , quo nunc utimur, non idem juris erat. Potcrat enim Callus semper puniri in Gjllia , prop- 

 ter crimen commissum adversus civem Gallum in regione peregrina. Vid. JOUSSE traiti de la justice crimixelle , 



tom. I. p. 428. et LE GRAVEREND /. /. p. 98. . I. 



( 2 ) Vid. Code d'instr. crlm, d. 471 , 476. et Arrlt de la cour de cassation 'apud PAILLIET ad Art. 



( 3 ) Non assequor, quid sibi velit quaestio a WENSIO inter multas alias proposita, an nimirum poenae locus sit, 

 si in nummis extraneis, per Galliam usu non receptis , falsum sit commissum. Existimat , si unice spectemus Art. 5 , 

 idfirmandum videri, quoniam ibi tantum sermo est de nummis usu receptis, non addito loco, ubi recepti esse de- 

 beant. Contrarium tamen verum esse ostendit ex comparatione Art. 132 , 133, 134. Cod. Poen. Verum mihj nulls 

 omnino adesse videtur dubitandi ratio, quum dicatur in Art. 5 , de monnaie nationals ayant court, atque igitur 

 tantum de iis nummis , qui in Gallia cusi sunt , neque de exreris agatur. Vid. dis s. laud. p. 104. 



(4) Art. 2. Ingezetcren van dit Koningrijk , zich elders scbuldig makende aan misdaden, door welke de vei. 



F 2 U S- 



