( 109 ) 



LUDWIG hebbcn geleerd, dat Let grooter zout-gehalte wer- 

 kelijk in de as der poriiin voorkomt, en daardoor aan de 

 theorie van BRUECKE en BUYS BALLOT eene hooge mate van 

 waarschijnlijkheid bijgezet. 



]5ij beide theoritfn wordt aan het vlies een invloed op 

 de wisseling toegekend. De verscliijnselen van endosmose 

 en exosmose worden tegenwoordig veelal difl'usie-verschijn- 

 selen genoerad. Mijns inziens, moet men deze verscliijn- 

 selen onderscheiden. Difl'usie is de vermenging van twee 

 vochten, die in onmiddellijke aanraking met elkander zijn. 

 Osmose (zooals GRAHAM de endosmose en exosmose van 

 UUTROCHET noemt) is de vermenging onder den invloed 

 van een vlies, dat eene wijzigende werking uitoefent. Os- 

 mose is dus een zamengesteld verschijnsel, waarbij de ver- 

 sfhijnselen van drenking der vliezen en doorpersing door 

 vliezen evenzeer in aanmerking komen als de diifusie zelve. 



Intusschen heeft JOLLY de wetten van dit zamengesteld 

 verschijnsel getracht te bepalen: hij heeft het begrip van 

 osmotisch aequivalent ingevoerd. De vraag is, of men voor 

 elke stof zulk bepaald aequivalent kan aannemen. Het ant- 

 woord is ontkennend. Vooreerst is het gebleken, dat de 

 concentratie-graad der met water wisselende vloeistof niet 

 zonder invloed is. Ten anderen staat het vast, dat de aard 

 van het vlies het osmotisch aequivalent wijzigt. Alcohol en 

 water tegenover een dierlijk vlies en tegenover een vlies 

 van caoutchouc toonen dit reeds ontegenzeggelijk aan. 



De vraag is echter, of dierlijke vliezen niet in het alge- 

 iwcn dezelfde wetten volgen, en of in zooverre de door 

 JOLLY bepaaldeaequivalenten geene toepassing vinden kunnen. 

 Proeven van imbibitie kunnen daaromtrent licht versprei- 

 dni. Alle dierlijke vliezen nu, die ik beproefd heb, volgen 

 de wet: dat zij meer water opnemen dan zout-oplossing, en 

 net des te minder van deze laatste, hoe meer geconcentreerd 

 /ij is. Eene naauwkeurige serie van proeven, met het 



