80 EERSTE ONDERZOEKINGEN MET DEN MIKROMETER VAN AIRY. - 
grenzen der afstanden, die zich met den -mikrometer nog laten meten, De 
middellijnen der planeten zijn alle aanmerkelijk kleiner dan 8 R,‚ en naar 
den mikrometer van Leiden worden de waarden van R met de afstanden 
kleiner, zoodat Mam, al heeft hij de waarde van R voor den afstand 8 R 
volmaakt bepaald, die waarde bij al zijne metingen omtrent de middellijnen 
van planeten te groot moet hebben aangenomen. Inderdaad zijn ook al zijne 
uitkomsten grooter dan die van Bessen. Bij Mercurius is het verschil 0”,21, 
bij Venus 0”,25, bij Mars 0’,54, bij Jupiter 0’,51 en 0”,45, bij Saturnus 
0”,45 en bij den ring van Saturnus 0”,55. Het zal wel geen louter toeval 
zijn, dat al die zeven grootheden door Marx grooter dan door Bresser zijn 
gevonden, en al zijn de verschillen niet zeer groot, de fouten der middellij- 
nen van Mercurius, Venus en Mars, met den heliometer te Koningsbergen 
bepaald, zijn stellig kleiner. Te meer, daar de bron van die verschillen zich 
in verwaarloosde fouten van het werktuig, door Marr gebezigd, laat aanwij= 
zen, geloof ik, dat de bepalingen van Bessen boven die van Maar ver de 
voorkeur verdienen, en dat het verkeerd zoude wezen, beider bepalingen 
aan elkander te verbinden. Misschien zoude zich, uit dezelfde bron, ook 
het zonderling verschijnsel laten verklaren, door den Heer Marx bij zijne 
metingen omtrent de planeet Venus waargenomen. Zulk een verschijnsel 
moest zich althans, wegens de verwaarloosde distortie der beelden, open= 
baren, indien de dagwaarnemingen omtrent de planeet Venus bij veel kortere 
afstanden der planeet tot de aarde, en alzoo bij veel grootere schijnbare 
middellijnen dan de avondwaarnemingen hebben plaats gehad. Ik hoop dat 
de verdienstelijke sterrekundigen aan het observatorium te Greenwich nog 
tot een streng onderzoek van hunnen mikrometer mogen besluiten, en daar- 
door aan hunne reeds volbragte metingen de waarde zullen geven, die ik 
vermeen haar nog te moeten ontzeggen. 
Behalve de metingen met den mikrometer van Aix aan den kijker uit het op- 
tisch Instituut toegevoegd, hier boven vermeld, heb ik nog andere volbragt, terwijl 
dat werktuig aan den kijker van Sreinnra was verbonden, Ik wilde daardoor 
onderzoeken wat, in dit opzigt, een kijker vermogt, die eene opening heeft 
van slechts 4 Par. duimen en wiens licht alzoo nog ruim twee malen klei- 
ner is dan dat van dien, welken ik meende te moeten aanwenden om uit- 
komsten te verkrijgen, zoo naauwkeurig als ik die verkrijgen kon. Meest 
altijd echter, als ik mij naar het observatorium had begeven om metingen 
met dat werktuig te volbrengen, vond ik de lucht zoo gruwelijk golvende, 
