56 EERSTE ONDERZOEKINGEN MET DEN MIKROMETER VAN AIRY. 
zoek des mikrometers van Army zouden behoeven te worden opgeofferd, en 
op dien dag werden beide kijkers van hunne voeten afgenomen, en, op de 
voormelde wijze, op den langen zolder van het observatorium nedergelegd, 
Nog dienzelfden dag werd echter de lucht helder, en het weder bleef zeer 
gunstig ook gedurende de volgende dagen. Het onderzoek van den mikro- 
meter van Army werd daarom zeer bespoedigd. Dagelijks werden met dat 
werktuig zoovele metingen volbragt als de oogen der waarnemers konden 
verdragen, en zij werden afgebroken, toen zij niet veel meer hadden opge- 
leverd dan de herleidings-elementen, die ik behoefde voor de reeds vol 
bragte metingen omtrent de planeten Saturnus en Jupiter. Door het aan- 
houdend helder weder daartoe aangedreven, bragt ik op den 5tsten October 
1856 beide kijkers weder op hunne voeten terug; maar dit was naauwelijks 
geschied, toen ook het heldere tijdvak ten einde liep en het vroegere angun- 
stige weder terugkeerde. De hervatting van het slechts ten deele volbragte 
onderzoek is aan zoo groote bezwaren verbonden, dat ik daartoe niet spoe- 
dig zal kunnen overgaan. 
Bij onze poging om den mikrometer van Arrv op de bovengemelde wijze 
te onderzoeken, stieten wij op eene groote en onverwachte moeijelijkheid, 
Het is in de sterrekunde niets vreemds, dat men, bij bepaalde onderzoekin- 
gen, door den eenen kijker draden beschouwt, in het brandpunt van het 
voorwerpglas eens anderen kijkers gespannen, en men denkt naauwelijks aan 
zwarigheden, die men daarin zoude kunnen ontmoeten. De draden in den 
kijker van Srrinner lieten zich ook door dien uit het optisch Instituut 
met volkomene scherpte en duidelijkheid waarnemen, indien men bij dezen 
eene gewone sterrekundige oogbuis gebruikte, al magt die 500 malen ver- 
grooten. Werd echter de mikrometer van Arrv aan den kijker als oogbuis 
toegevoegd, dan vertoonden zich de draden, ook bij eene geringe vergroo- 
ting, zoo onduidelijk, dat zij ter naauwernood te onderscheiden waren. Wij 
hebben tegen dit verschijnsel, welks oorzaak mij nog niet regt klaar gewor- 
den is, langen tijd geworsteld, en, overtuigd dat de metingen onuitvoerbaar 
waren, zoo men op de gewone wijze achter de draden een spiegel plaat- 
ste, die het daglicht terugkaatst, besloot ik de draden zelf door twee Argan- 
tische lampen te verlichten, die digt bij elkander, ter wederzijde en op 
gelijke afstanden van de as des kijkers, geplaatst waren, Daardoor werden 
de metingen uitvoerbaar, maar zij bleven niettemin zeer vermoeijend voor 
het oog. Het volbragt onderzoek bevestigde mij in mijne overtuiging, dat 
