80 OVER HET FIJNERE ZAMENSTEL EN DE 
aangetroffen *. Bovrrravp heeft echter zeer te regt hierop aangemerkt, dat 
men wel naauwkeurig die gevallen, waarin het woordgeheugen was verloren 
geraakt, moest onderscheiden van die, waarin het mechanisme van de uit- 
spraak door verlamming der tong was belemmerd; daar hij alleen de eerste 
gevallen van verlies van woordgeheugen had bedoeld “f. 
Deze moeijelijkheid van spraak komt nu en dan voor, waarbij de lijders 
de beteekenis der woorden hebben vergeten en nu eene zaak met een ander 
woord aanduiden, hetgeen hiermede doorgaans niet de geringste overeenkomst 
heeft. Gemeenlijk begrijpen de lijders zelve zeer goed, dat zij een verkeerd 
woord gebruiken, hoedanige gevallen ook door mij meermalen zijn waarge- 
nomen; raadt men het bedoelde woord, dan erkennen zij dit terstond en ver= 
heugen zich hierover $. 
Er is echter nog eene derde oorzaak van verlies van articulatie en spraak, 
waarop bij het beoordeelen van hersenaandoeningen zeer moet gelet worden. 
Wij beschouwen namelijk de corpora olivaria slechts als hulporganen of 
* Pier en MaazNpie, Journal de Physiol. Tom. V, pag. 340 sqq. 
+ MageNpie Journal 1, c. Tom. VI, pag. 19 sqq. Zie hiervan een onlangs medegedeeld zeer 
merkwaardig voorbeeld, waar, ten gevolge van eene wond een beensplinter van het os frontis boven 
het linkeroog de voorste hemispheer drukte, en later het verlies van spraak ten, gevolge had, 
hetgeen zich na het wegnemen van dit beenpunt door cene trepanatie volkomen herstelde, Zie 
Gazelle Medicale de Paris 1857. N°. 36. 5 Sept, pag. 567. 
$ Meerdere gevallen van verlies van het vermogen om woorden uit te spreken, of de klanken 
tot woorden te combineren, en zelfs van het verlies om te kunnen schrijven, heeft onlangs Marc 
bijeengebragt, en getracht te betoogen, dat het orgaan voor deze meer psychische combinatiën in 
de groote hersenen gelegen was. Zie Gazette Medicale 1856. N”. 48 en 50. Dec, pag. 117 sqq. 
Mij zelven kwam voor eenigen tijd een dergelijk geval voor van iemand, die gedurig een ander 
woord dan hetgeen hij wilde, uitsprak; hoezeer het hem zeer bewust was, dat het uitgesprokene 
woord niet het juiste was, hetgeen hem dan wel verdrietig en mistroostig maakte. Hij was echter 
tot mijne verwondering geheel niet in staat te lezen, hetgeen ik te vergeefs, ook met groote druk- 
letters, beproefde; en evenmin kon hij schrijven: de letters zette hij omgekeerd, of maakte onleesbare 
figuren, hoezeer hij als een beschaafd koopman zeer goed had kunnen lezen en schrijven. Aan zijn 
gezigt ontbrak niets, maar de faculteit om letters tot een woord te combineren, had hij verloren, 
en zoo kon hij ook zijn naam niet teekenen. Hoogst vreemd kwam het mij weder voor, dat hij de 
gaaf, om cijfers op te tellen, behouden had. Even als in vele gevallen, door Marcé aangehaald, was 
ook hier de tong niet verlamd. Duidelijk was ook bij hem het gebrek in de groote hersenen gele- 
gen, en ik wil gaarne met Marcé het bestaan van een combinatieorgaan voor deze psychische 
werkingen in de groote hersenen aannemen; maar wij zijn er nog verre af, om met zekerheid de 
naauwe grens te bepalen, waar dit orgaan zoude gelegen zijn, hoezeer dit wel waarschijnlijk voor 
onder het os frontis zal te zoeken zijn. 
