( 5*5 ) 



Door kracht verftaan wij dus in het algemeen den grond, het begin- 

 fel, waardoor iets, eenig wezen, eenige zelfftandigheid buiten zich 

 eene zekere working kan voortbrengen. Meet bepaald noemen wij het, 

 vermogen met betrekking tot mogelijkhdd , in zoo verre wij het als den 

 grond van mogelijke of toekomcnde werkingen aanmerken; kracht met 

 opzigt op dadelijkheid , wanneer wij het als den grond van hetgeen 

 reeds werkt, of zich als werkende aan ons vertoont, befchouwen. Vol- 

 gens dit eenvoudig begrip kunnen er zoo vele foorten van krachten 

 zijn , als er foorten van werkzame wezens of zelfftandigheden beftaan ; 

 ons onderwerp bepaalt ons terftond tot die , welke aan de ligchamen 

 eigen zijn, die het voorwerp der Natuurkunde uitmaken. 



Deze krachten kunnen zich aan ons voordoen of als algemeene of als 

 bijzondere, en tevens kunnen zij of oorfpronkclijke zijn, welke wij van 

 geene vroegere kunnen afleiden, of afgeleide, welker grond in andere 

 reeds gelegen is, ja vaak in eene reeks de eene uit de andere kunnen 

 afgeleid worden. Het voorname doel der Natuurkunde moet derhalve 

 zijn,de algemeene oorfpronkelijke krachren natefporen, en alle bijzon- 

 dere en afgeleide tot dezelve zoo veel mogelijk terug te brengen ; en de 

 voorzigtigheid gebiedt , byzondere krachten , alleenlijk bij veronderftelling 

 en voorwaardelyk , als oorfpronkelijke zoo lang aantenemen , als men het 

 verband , waarin zij met anderen ftaan of de wijze van afleiding nog niet 

 verklaren kan, en in dat geval kan de benaming van kracht flechts het 

 beftendige eener nog onverklaarde daadzaak beteekenen. 



En nu komen wij tot de vraag ,, hoe vele zulke Algemeene oorfpron- 

 kelijke krachlen zijn er in de Natuur : of liever hoe vele kennen wij 

 er van? 



De Natuurkundigen hebben vooreerst eene kracht van traagheid of 

 logheid aangenomen, en daardoor willen te kennen geven, dat een 

 ligchaam deszelfs aanwezigen toeftand noch door zich zelven noch uit 

 zich zelven kan veranderen ; dat het eens in rust zijnde , eeuwig in 



rust 



