door het uitgeftrekt Heclal. Uit het heginfel van gelljkvormigheid vat 

 hij het denkbeeld, dat even dezelfde oorzaak de loopbanen der planeten 

 en van den aardbol zelven bepaalt, als door zwaartekracht naar het 

 middelpunt der zon gedreven , of van hetzelve aangetrokken , en te ge- 

 lijker tijd door eene oorfpronkelijk verkregene beweging daarvan afge- 

 houden. Hij past zijne gevondene wet ook op dezelve toe, en zie 

 daar! alle bewegingen clier hemeirchc ligchameri, hoofdplaneten en 

 wachters , laten zicli uit dezelve niet alleen volkomen verklaren , maar 

 ook van voren zoo berekenen , dat men thans daaruit tot de kleinfte 

 bijzonderheden toe, eeuwcn vooruit, alle de verfchijnfelen kan bepalen, 

 met die juistheid en zekerheid, dat het nienfchelijk vernuft daarin over 

 zijne eigene vinding verbaasd moct ftaan. 



Ziet daar, Mijne Heeren! de taak, die ik mi) voorftelde, volbragt. 

 Eene grootc menigte van werkingen en verfchijnfelen der Natuur heb ik 

 als onder e"dn oogpunt gctracht te brengen, en, volgens de opmerkin- 

 gen der beste Natuurkundigen , de oorzaak van de vorming en het be- 

 ftaan van vaste ligchamen en vloeiftoffen , van derzelver zwaarte en- ligt- 

 heid, tragere en fnellere beweging in val, de vorming onzcs aardbols, 

 den grond van zijne beweging en der geregelde bewegingen van alle de 

 groote ligchamen van geheel ons zonneftelfel , dit alles, zeg ik , ge_ 

 tracht afteleiden uit een beginfel de aantrekking , als eenen band, die 

 het gansch Heelal te zamen houdt. 



Het is ecn hoofdkarakter onzer rede, gelijk ik reeds in den beginne 

 herinnerde , alles tot eenheid trachten te brengen. Onze tegenwoordige 

 befchouwing kan eenigzins tot eene proeve verftrekken, hoeverre htt 

 menfchelijk verftand door vergelijking der grootfte verfcheidenheid van 

 verfchijnfelen het kan brengen, om in al die verfcheidenheid de'n eenig 

 beginfel te zien. Maar zelfs die hooge vordering in kennis blijft 



even 



