

aan het veritand wordt voldaan , en het geheugen wordt aan hetzelve meer 

 dienstbaar gemaakt. Oit alleen is ook wezenlijke vordering in dc we- 

 tenfchappen , en baant den vveg tot grootcre vordering en tot gewigtige, 

 niet van het tocval af hangcncle , ontdekkingen. 



, : Bij den opbomv der wetenfchappen zijn manncn noodig , die de ru- 

 we ftof, welke dc natuiir vertoont , opzoeken, verzamelen en aanbren- 

 cn ; er zijn er noodig, die deze ruvvc ftof bcwerken , aan het hout, 

 aan den ilccn , aan het metaal cenen gefchikten vorm gevcn ; maar er 

 zijn ook architecteii noodig, die beprocven, om uit deze ruwe en 

 bewerkte ftof een gebouw , of een gedeeltc daarvan , te vervaardigen , 

 anderzins blijft allcs ongebruikt als ccn chaos liggen , en doet geen we- 

 zenlijk nut. 



.Men gevc aan ieniand , die in de wiskunde ongeoefend is , een hon- 

 derdtal van analytifche , zoo als van Goniometrifche formulen, om de- 

 zelve van buiteu te- leeren. Hoe inoeijelijk zal zulks voor hem zijn, en 

 hoe fpocdig zal hij het geleerde vergeten ! Zal hij door deze formulen 

 iets gewigtigs ontdekken , daaruit andere afleiden, dezelve met vrucht 

 toepasfen op de verfchillende dcclen dcr zuiverc en toegepaste wiskun- 

 de? Hoe zou hij daartoe in flaat wezen? hij weet immers niet, waar- 

 uit zij afgeleid zijn , noch in well; verband zij tot elkander flaan. Ge- 

 heel anders is het met den wiskundigen gelegen , die de bronnen en dit 

 verband keut. Hij vindt deze foruuileu zelf, of kent den weg , op 

 welkcn zij gevondeu zijn , en vertrouwt ze daarom veel gemakkelijker 

 aan het geheugen. Is hem het geheugen ongetrouw , heeft hij geene 

 boeken , waarin hij dezelve kan opzoeken flij vindt ze zelf door be- 

 rekening en redenering ; hij is in flaat daaruit andere af re leiden , daar- 

 van gewigtige toepasfingen te maken, en formulen, welke hij ergens 

 vindt, en welke in gedaante daarvan veel verfchillen , op dezelve terug 



te 

 .n: 



