RESPONSIO AD QUAESTIONEM THEOLOGICAM. 59 



/ 



Periodistarum sententia. 



( 



Qui propheticum in hisce epistolis qtfterunt sensum , liac Sardiana epistola innui di- 

 cunt staium ecclesiae rclictum ; quia nonnulli nomen Sardium ab Hebraeo "pltJf repetere 

 volunt, quod significat relicta, residua , rx MITTX, de quibus Apoc. III. vs. 2 loquitur 

 Johannes ; et ita inde ab ortu Waldensium , sive ab exeunte seculo XII, usque ad seculi 

 XVI initium , sive ad reformationem , quae stabilita est per omnes Europae regiones , licet 

 Satanas omnes suas vires intenderet ad earn supprimendam ( i ). 



Epistolae expositio. 



Vs. I. Kx} r$ ayytAfo TY,S h 2,p$sviv Ixxhytrixs ypfyov ' rixSs ti'/t c l^uv rz 



TOV Sew , KXI TOUS ITTTX cterfyxf ' ci'Sx oa\> rx spy a , on ovopx ex,ei<; , STI &$ , 



e7. 



Et angelo ecclesiae , quae est Sar dibits, scribe: Haec 3lcit t qui habet septemspirittis Dei, 

 et septem Stellas: novi tua opera , te nomen habere* quod vivas , et fKorluus es, 



x&i ?y Kyy&y K. T. At Vid. Cap. II, vs. i. Quisnam hie antistes fuerit , historia 

 non tradit. 



Prius sir , quod in hoc versu occurrit , in nonnullis codicibus desideratur ; plurimi 

 verohabent, iique optimi. Nonnulli legunt: on ro ovopx %ei<; x} on ???, ita ut Svoft* 

 hie absolute significaret cclebritatem habere. 



hsysi o %uv x. r. A. Nonnulli putant Apostolum sese ad Judaeorum opinionem , 

 de septem Angelis , coram Dei throno administrantibus, accommodasse , qui aulam Dei sibi 

 proponebant augustissimam , imaginem regis Persici aulae referentem , in qua septem satel- 

 lites administrarent (2 ). Provocant hi ad Tobiae librum , XII, 15. ubi angelus Raphael 

 ita loquitur : Ego sum Raphael, unus septem sanctorum angelorum , qui in ahum an- 

 nunciant piorum preces , et coram Maj estate sancti deamlnilant ( 3 ). Michaelh in 

 Comp. Theol. putat, Johannem, qui in exordio hujus libri daemonum cultum tanquam pri- 

 mariam superstitionem abominatus erat, eo igitur in loco, ubireliqui Apostoli a solo Deo 

 pacera et gratiam precamur, creatorura spirituum gratiam exorare suis non potuisse, et 

 divinam personam esse intelligendam. Rosenmullerus ei occurrit Spiritual S coram Dei 

 throno sisti non posse, quia semper ei adstant ministri; at vero Spiritus S. a Deo patre 

 et Jesu Christo emittitur Job. XV. 26"; riec hoh ips'e Christus simili ratione sub symbolo 

 agni proponitur medio in Throno , ut patris sui mandata exsequatur , Apocal. V. 6. A Deo 



so- 



CO Vid. Vitringa p. m<5. (a) Vid. Schleusnerut T. If. p. 605. 



(3) Vidd. Libri V. T. Apocr. ex Ed. Job. Guil. August!, Lips. 1804. p. 164. 



H 2 



