CAPUT SEGUNDUM. 



An expediat linguam aliquam existere universalem , et quo sensu ? an ea pos- 

 sit esse Latina " an ea etiam iiunc recte scribere concessum sit ':' 



Ut rein " aggrediamur dicendum primo est de illo quod a neolalinae lin- 

 guae defensoribus omnium primum objici solet : optabile esse ut sit cominunis 

 alif/ua cruditonim lingua, qua inter se communicent diffusi ct dispersi per 

 omnes populares civitates , earn autem linguam esse Latinam , et ejus] in locum 

 null. mi aliam suflici posse. 



Communis istius linguae prima commendatio est Gartesii ( epist. torn, a . 

 pag. 548) post eum tuitus est Leibnitius (oper. vol. 6. p. 297) qui perperam 

 primus excogitasse fertur, et multi alii. Earn esse, aut multo potius, ejus vices 

 suppler* linguam Latinam omnes fatentur. Quod vero si dispicimus paulo accura- 

 tius, opus esse distinctione videbimus, atque id ex ipsitis Gartesii mente. Quippc 

 etsi multiplex esse usus potest comraunis linguae cunctis eruditis qui per 

 orbis partes disseminati sunt , circumscriptus ille tamen alque intra certos 

 aliijuos fines couchisus est. Expedit sane ut scientiae et inventa quam brevissimo 

 tcmpore omnes terras peragrando illustrcnt ; ut quae ad pbysicam , mathesin 

 juiisprudentiam, medicinam , dicam quoque quae ad cruditionem spectant, hac 

 lingua vulgentur quam paucissimi ignorent} sed litteras quid necesse est omnes 

 uno idiomate comprehendi ? et , ut sic dicam , uno tantum sermone atque ore 

 musas loqui? aut qui idipsum fieri possit? 



Igitur si de eloquentia aut poesi intelligi illud vellent, negarem profecto id 

 pracstare linguam Latinam posse , cum neque omnibus ea facultas sit , etsi eru- 

 ditissimis , ut Latiue eloquentes sint , neque , si esset , optabile illud forel , quo- 

 iiuun hoc ipso omnes aliae linguae interciderent. Sed de hoc infra latins : mine 

 videamus modo quid statuendnm in scientiis. 



Magni certe et multi commodi esset in scientiis usus linguae quam omnes 

 intclligcrent. At praeterquam vero quod scientiae linguarum statum fere comitan- 



3. 



