22 NOTICE SUR UN MANUSCRIT 



DOCUMENTS RELAXIFS A L IIISXOIRE DE PHILIPPE LE BEL. 



VII. 



Sanctissimo patri ac domino Bonifacio, Dei gratia, summo pontifici, ab- 

 bates, abbatissae, conventus, canonici , presbyteri ac totus clerus regni Fran- 

 ciac pedum oscula beatorum et feliciter sancti Petri naviculam in maris fliu'- 

 tibus gubernare. 



Cum secundum apostolum omnes stabimus ante tribunal superni judicis 

 qui latentia producet in lucem et illuminabit abscondita tenebrarum, vitae 

 aeternae aut dampnationis perpetuae praemium recepturi, in cujus praesentia 

 non solum homines, sed etiam angeli trepidabunt, quod memoriae cujuslibet 

 debet occurrere christiani, multi tamen principes, hujus mundi dilectores. 

 praedicti judicii memorcs non cxistunt, rebus mundanis nimium inhaerentes: 

 quod patenter apparet cum ipsi , non solum personis secularibus quibus 

 praesunt, sed etiam ccclesiis et ecclesiasticis personis quas defendere totis 

 viribus et non regere interest laycorum , cum eis super hiis nulla sit attributa 

 facultas nee auctoritas imperandi, tot gravamina et onera imponunt quod 

 deterioris condilionis factum sub eis sacerdotium videatur quam sub Pha- 

 raone fuit qui legis divinae notitiam non habebal : ille quidem, omnibus 

 aliis servituti subactis, sacerdotes et possessiones eorum in pristina libcrtate 

 dimisit ac eis de publico alimoniam ministravit; moderni vero principes 

 onera sua fere imponunt ecclesiis universa et tot angariis clericos affligunt u( 

 eis quod Jheremias deplorat competere videatur : princeps provinciarum facta 

 est sub tribute; sive quidem decimas seu alia quaelibet sibi attrahentes de 

 bonis ecclesiarum, clericorum et pauperum, Christi usibus deputatis, juris- 

 dictionem etiam et auctoritatem eorum laliter evacuantes ut eis videatur 

 nihil potestatis super ecclesiis vel personis ecclesiasticis remansisse, quod 

 de jure facere non deberent, vero laycorum etiam non suppetunt facultates, 

 cum ipsi humiliter et devote recipere debeant cum gratiarum actione quae eis 

 pro communi utilitate de bonis ecclesiae conferuntur, prius tamcn interveniente 

 romani pontificis consilio , cujus interest communibus utilitatibus providere, 

 quod minime faciunt, sed quod eis per potestatem concessum est, in cleri 

 injuriam ac in pauperum penuriam faciunt redundare, et cum multi consules 

 principum, tarn clerici quam alii, propriae prudentiac innitentes ethumanam 

 amitterc gratiam formidantes, eis recta loqui libere pertimescunt. qui quoque 



