(45) 



igjt no adversus Decs ingrati : sed censeo, relinquamus nebu- 

 lorn in li'inc, .Minus liirir i>rotimis Jo\i O. M. gra tula turn" (1). 



In aiiinii ratione Romanorum notandu celebravimus item juslitiam. 

 Et quani tandem doctrinam exinde prodire melius censueris, quam ju- 

 risprudentaam 7 Ubi summae conlinuo contentiones de justo et injusto, 

 de meo et tuo habentur , quales Roinae admodum erant frequentes , 

 ibi jurisprudentia laete florere debet. (a). 



A teneris juris scientia imbuebantur : pueri in scholis XII tabula- 

 rum leges ediscebant (2). Semper juvenis aderat judiciis, cum publicis, 

 turn privatis. Cum patroni clientibus suis de jure responderent, juve- 

 nes arrectis auribus iis adstabant, et diligenter excipiebant, quid dice- 

 retur. Et ultro ita inducebantur in penetralia jurisprudentiae : verbo, 

 tola liSerorurn apud Romanes educatio eo tetendit , ut sincera , et 

 integra, et nullis pravitatibus detorta uniuscujusque natura , toto sta- 

 tim pectore arriperet artes bonestas: et sive ad rem mUitarem, sive ad 

 juris scientiam sive ad eloquentiae studium inclinasset, id sohun ageret, 

 id universum hauriret" (3). 



Causis deinde dicendis, et accusationibus publicis instituendis mag- 

 nopere inclarescebant juvenes, et ita in juventute sua jam accedebant 

 ad jurisprudentiam (4). Quo minus huic rei operam dabat juvenis , eo 

 niiiioris ab omnibus existimabatur (5). Quid dicam de institulis quibus- 

 dam in R. P., quae ad jurisprudenliam augendam magnopere valebant ? 

 In iis Jus Honorarium nominasse sufficiat. 



(i) A. Gcllius IV. 18. cf., Polyb. de virt. et vit. p. g4. 



(a) Plato de R. P. lib. V. pag. 464. (a) Cic. Legg. 2 5. 



(5) Tacit. Dial, de Oral. 28. (4) Off. II. i4. (5) Polyb. de virt. et vit. p. 1 14. 



