(88) 



admissis ju\ embus, qui haec responsa exciperent tamquam juris prfc- 

 cepta : sed jura non tradiderunt ratione disciplinse. Retinebant patricii et 

 pontifices legis actiones lamquam arcanum , quibus indigebat continue 

 reliqua populi pars. His tamen a Flavio scriba divulgatis, Notas inve- 

 nerunt quidem, quibus imperium hocce sibi recuperare studebant : bee 

 I amen ab Ml. Cato denuo in lucem prolalae sunt. Jctorum ope plebs 

 nibilominus carere non potuit, novae actiones in singulis casibus ab iis 

 erant petendae. Coriuicanus (1) landem jus civile primus discendi cupi- 

 dos docere coepit , et ex hoc tempore , qui fiduciam studiorum suorvun ha- 

 bebant, de jure responsa dabant (2). In bis Mucii Scaevolae, de quibus 

 jam vidimus. Horum auditores fuerunt C. Aquilius , Balbus Lucilivis, 

 Sex. Papirius, C. Jtiventius et M. T. Cicero. Quantum hie vero jure 

 civili excelluerit, cum ex libris de Legibus, turn ex Oratiombus abunde 

 patet , et etiam librum scripsit De jure civili in artem redigendo (3). 



Cum illo Rhodum est profectus Servius Sulpicius Rufus (4)- Usus 

 quidem, inquit , juris civilis fuit apud Scaevolam et alios , sed ars 

 )> in hoc uno, quod maxime perfecit dialectica". Ex ejus schola gra- 

 vissimi exiervuit viri, Varus, Olfilius et alii (5). 



Hoc tempore honos Jctoruin magis magisque increvit : imprimis Au- 

 gusti lege, ne judices a Jctorum responsis recederent (6). Floruit item 

 hac oetate A. Cascellius, ad quern M. Scaevola augur remittere solebat, 

 si de jure praedatorio quaereretur. Q. IE1. Tubero , cum victus esset in 

 Oratione pro Ligario , ad jus civile a causis agendis transiit (7). Inclarue- 

 runt quoque Antistius Labeo, et A. Atejus Capito. Labeonem agitabal 

 libertas nimia usque eo, ut, Augusto jam principe , et remp. obtinente, 



(i) L. 2. ff. 35. 58. de O. J. (2) 4 7 eod. (3) A. Cell. I. 22. 



(4) Brut. 4i. (5) L. 2. 44. ff. de O. J. (6) 8. J. de jure N. 



G. et civili. (7) L. 2. ff. 46. de O. J. 



