(94) 



vadefel reguum. Quid jSuuia religiosivis ? Ita res poposcit , ul ferox 

 populus Deoriun metu mitigaretur. Quid ille militias artifex Tullus , 

 bellaloribus viris quam necessarius? ut acueret ratione virtutem. Quid 

 aedificalor Ancus? ut urbem colonia extenderet, ponte jungeret, muro 

 lueretur. Jam vero Tarquinii ornamenta et insignia , quantam prin- 

 cipi populo addiderunt ex ipso habitu dignitatem? Actus a Servio census 

 quid efiecit, nisi ut ipsa se nosset resp. ? Postremo Superbi illius im- 

 portuna dominatio nouniliil , imo vel plurimum, profuit. Sic enim effec- 

 tum est, ut agitatus injuriis populus cupiditate libertatis incenderetur (1). 

 His successit oplima ilia reipublicae forma , qua? duobus Consulibus rem 

 deferret. Illam institviit populus Romanus , auctore Bruto , qui non 

 acrior vindex liberlatis fuerat , quam deinde custos fuit (2). Vitia , qua? 

 in nova rerum forma haberentur , non aliquis legislator , sed plebs ipsa 

 correxit. Decemviri non tantum juris civilis auctores, sed publici etiam. 



Si artem militarem spectas, in qua innumeri jam excelluerant , Man- 

 lium et Camillum nominasse sufficiat: quorum hie Romanos a praedo- 

 num more revocavit , et ad bellum rite gerendum adduxit , quo duce 

 primum jurarunt milites , ne , nisi capta urbe , remearent , qui non vano 

 impetu Vejos cepit , sed prudentia ac dolo (3). 



Alter nonne discipline militaris parens dici meretur , qui filio non pe- 

 percit, ut rnilites magistratibus dicto audientes redderet? Talibus ducibus 

 omnia perficere polerat populus Romanus. Quamvis numquam mari 

 dimicassent, duce Duilio vicerunt Poenos. Tanta in virtute fiducia est. 

 Ille rudis, ille pastorius populus vereque terr ester osteudit, nibil in- 

 teresse virtutis, equis aut navibus, terra aut mari dimicaretur (4). 



Quid bella Puriica recenserem, ut inde prodiret summa virtus atque 



(i) Florus I. 8. (2) Liv. II. 



(5)Liv.V.2i.Plut.Cara. i5i.c. (4) Florus II. 2.4. cf.Tiront.Strat.il. 3. 24. 



