(43) 



persequi debet auctorem criniiiiis , lion proprium ioimicum , competere 

 nequeant , ejus officii est referre omnia quibus veritas elucere potest. 



Quod diximus , modum procedendi in codice I. C. relatum , reo fa- 

 vorabiliorein esse , non sic intelligi debet , ut omnibus reis favorabilior 

 sit, sed tantum irinocentibus. Nam quod nocentes attenet, conditio eorum 

 certe minus favorabilis est apud nos , quam apud Romanos ; accurata 

 enim causae instructio , quae singulum judicium pracedit , omni praeva- 

 ricationi occurrere debet. Deinde modus sortiendi juratos impedit quo- 

 minus corrumpi possint , et tandem persecutio facta a magistratu integro 

 et experto , ad omnem spem impunitatis sceleratis adimendam , sufficit. 



Apud Romanos accusatio dividebatur in primam et secundam actionem 

 in causis qua? comperendinationem admittebant ; Codex I. C. hanc 

 comperendinationem numquam admittit ; ideoque singulum judicium una 

 actione perficitur. 



Haec dispositio utilis forsan in jure Romano, ubi nulla causae instructio 

 judicium praecedebat, apud nos omni destitueretur salutari effectu; 

 quin imo celeritati, natura legislationis nostras in Judiciis requisite, no- 

 ceret et sic efficeret ut rei innocentes diutius in vinculis retinerentur. 



Quod attinet testimonia, quibus accusator utitur ad probandam accu- 

 sationem, dicendum est ilia non amplius adbiberi per quaestiones; sola 

 itaque testimonia testibus, vel tabulis aut instrumentis data, admit- 

 tuntur. 



Testes hodie differunt a testibus Romanorum ; nempe : 



1 Testes apud nos omnes inviti dici possunt, quia omnes qiu ad 

 testimonium dicendum adniittuntvu- , etiam ad boc cogi possiuit, et ilh 

 producuntur tarn a Procuratore Criminali quam a reo; apud Romanos 

 contra , rei non poterant uti nisi testibus volunlariis. 



