(4) 



Belgioa docebo , de notitia rerumpublicarura , qnam vulgo statistic en vocant ; 

 non ita, ut illius naturam el indolem prorsus hie exhibeam , neque eriirn 

 temporis nobis concessi fines circumscripti hoc patienlur; sed ut juris studiosi 

 snam, quemnam fructum ex sedulo hujus scientia? studio percepturi siut, et 

 cur eos potissimum oporleat animum illi laboremque devovere. Quod diligeuti 

 disquisitione eo magis dignum pulabam , quum lex a Rege nostro clementissimo 

 academiis scripta illos jubeal, felicem huic scientiae operam dedisse , antcquam ad 

 summos iu jure hnnores adire possint, ipsamque docirinam disciplinis ab ordine 

 jureconsullorum traditis adnumeret. Aliter enim in Germanias academiis factum, 

 qua? hujus scientias se auctores fuisse gloriantur. Notitia rerumpublicarum ibi vel 

 inter disciplinas refertur, quas communi nomine philosophicas appellant, pe- 

 rinde ac si ulla scientia sine philosophia esse possit , vel historiae , tanquam 

 fundamentum quoddam el adjumenlum , accedii. Quod perperam ! Quamdiu 

 enim disciplinse , quae rempublicam ejusque naluram Iradunl, non facuhalern , 

 quE vocatur , seu partem universilalis litterariae distinctam , constituunl , quod 

 setatis nostrae indoles brevi effectura videlur, rerumpublicarum notiiia optime 

 inter perfectas jurisprudentiae paries habelur. Nam ueque jus rite nosci neque 

 in civitate exerceri potest, nisi reipublicae slatu prorsus perspecto. Qua de causa, 

 loco et tempore dignum videtur paucis exponere, quonam modo notitia rerum- 

 publicarum et jurisprudent sint conjunctae. 



Res ipsa, natura ulriusque scientiae, jam id vos docebit, sed magis ex his- 

 toria notitia? rerumpublicarum apparel , has disciplinas olim fuisse arctissime 

 junctas, donee falsa et noxia irrepseril notitiam tractandi meihodus. Videbimus 

 quonam tandem modo haec scientia in juslam redigalur forrnam , ut quisque qui 

 felicem operam ei navaverit , inprimis vero jurisconsulli , opiimos ex ea possit 

 frucius percipere. 



De nalura el indole nolitiae rerumpublicarum doctores, praecipue recentiores, 

 plurimum dissentiunt} non solum mulli ex hoc fonte emanavere erroros , sed 

 ipsa etiam scienlia , maximo beneficio civitati fulura , baud raro gravissima 

 datnna ei intulil. Milto hie omnes definiliones hujus scientiae, vel classes earum 

 afferre, qua de re Butte in iheoria statistices fusius disseruit, ex quibus inlel- 



