(9) 



PURGANTIUM DEFINITIO. 



Priusqnam purgantium mcdicaminum cbssificalionem tradamus, videndum 

 (jiM'iiam sub nomine purgantium designanda sintj medicamina purgantia a 

 pur -gar -o , alia voce cathartica a x$/f, purgo, dicla, licet strictiori sensu 

 subsiantias designeul, quae corruptas maleries cvacuant, apud veteres tarn en 

 uec iion recentiores usu receptum est, eas tantum substautias purgantia vocare 

 qua; humores per inferiora evacuant : hocque ita conslitutum fuisse mihi vide- 

 tur, quod purganlia uon solum humores e corpora climinnrc, sed et prius 

 virtule specifica quasi selectos ad se trahere crediderunt anliqui medici. Per 

 longtim tempus purganlia, uti substantial materiem morbosam evacuantes con- 

 siderala suul, ipseque clarissimus Boerhaavius non aliter ilia defmit ( de viribus 

 med. ). Seriori auteni aetate quum perfectior experimentorum ars , doctrinaeque 

 pliysiologicae , meliorem de purgantium agendi modo notitiam praestitere, ilia 

 ut contractilitalis intesliuorum , eorumque mucosac secretionis excitantia habita 

 sunt , (luxusque alvinus ut effectus tantum secundarius consideratus. Dein, rebus 

 ahius repetitis, omnes intcslinis inductos effectus irritationi mucosae membranae 

 adscribendos esse censuerunt, ita ut nostra ajlate purgantia substantial dicenda 

 sint , quce iiritationem , alvino fluxu stipatam, intestinis iuferunt. Hinc sequitur 

 purgationem produci posse ab omnibus illis qua; intestina moderate irrilare 

 valcnt. Sic alirnenta prave digesta , purgantium vices saepe agunt , levesque 

 iudigestioties alviuo fluxu saepissime terminantur; hie vero fluxus a causa ma- 

 teriali medicamculis nimis diversa depeudet ut inter efFectus medicamentarios 

 computetur , cliainsi medici nonnulli et praeserlim antiquiores has indigestiones, 

 certis temporibus baud invite procreatas , remediis diictclicis annumerassent. 

 Sunt etiam perplures substantiae, quoe copiosos alvi fluxus quandoque ciunt , 

 licet purganlibus annumeranda; non sint , quum nisi quibusdam in casibus talia 

 producantj ucmiuem cnim latet corticem peruvianum alvum saepe movere, 



3 



