( 4o ) 



scnsum aflferunt, ejusque vires infringunt : qui vero ventriculo digestion! valde 

 apto donati sunt, hi medicamina ista nonnunquam digerunt, et purgantem ef- 

 fectum propterea non experiuntur. Barbier , naturam chemicam horum pur- 

 gantium perpendens , credit ipsa nullam in intestinis irritationem producere , 

 secretionem mucosam non adaugere , nee aliter alvi flnxus ciere, nisi quod di- 

 geslionis \iribus resistant : hinc, censente eodera atictore, quum uori digesta in 

 intestina proveniant , motum eorum peristalticum, extraneorum instar corporum, 

 suscitont et sic catharsim inducuut (i)- Ast si consideras , purgantia saccharo- 

 gummosa , copiosum inlerdum alvi fluxum ciere , difficile credes ilia nee irrita- 

 tionem , nee mucosam secretionem suscitare : praeterea si ex eo solo quod sto- 

 naachi actione non aherentur, purgationem inducebant, cur substantiae , viribus 

 stomachi a?que inimicae , uti gummi arabica aliaque id genus , alvum non 

 movent? Cur aromaticis substantiis commista manna purgantem effectum seque 

 exerit dummodo justa dosi ingeratur? INec ex natura chemica purgantium prae- 

 sentis classis deduci poterit inteslina ab ipsis non irrilari : cuique enim corporis 

 parti sua inest sensibilitas, ita ut aliae emollientem, alias irritantem efFectum ab 

 eadem subslanlia suscipiant : sic oleum , quod slomacho facile ferlur . con- 

 Juuctivam membranam aegre afficit , bancque solutum emelici , stomacho 

 valde repugnans , illaesam relinquit. (2) Caeterum si indigestorum alimentorum 

 more unice agerent saccharo-gummosa purgantia, easdem in ceconomia turbas 

 suscitare deberent quas in indigestione videre licet 5 hoc vero in universum non 

 evenit ; imo flatus , abdominisque distensiones tune tantum manna producit , 

 judice Hoffmanno , cum minori assumilur dosi. Non negandum tamen, cathar- 

 tica , de quibus agitur, digestionem baud subire, sed et hoc cum caeteris pur- 

 gantibus , aliisque medicamentis commune habent , ideoque ex eo virtus purgans 

 repetenda non est. 



2 d . Purgantia salina. Mitiora inter purgantia sine dubio annumeranda sunt , 

 ideoque magna dosi adhiberi debent ut purgantem effectum exerant. Virtute 



(1) Diet, des sc. med. art. laxatifs. 



(2) Bordeu , de Faction des glandes. 



