(45 ) 



GENERALIA CIRCA USUM PURGANTIUM OBSERVANDA. 



Si quacdam ex praedictis purgantium indicatio adsit , plura in eorura admi- 

 nistratione observanda sunt. 



1. Rationc purgantis adhibendi. Varia purganlia , pro vario qui ab ipsis 

 expetitur cflcctu , exhiberi debent : sicsimoium peristallicum solummodo acce- 

 lerare in animo est, ut material nocivae in tubo inleslinali colleciae prompte 

 expcllantur , pnrganiia leniora , salina , vel acria pro varia intestinorum sensi- 

 bilitatc cxhibcnda sunt. Si muci intestinalis secrelionem potissimuin adaugere 

 cii[)is , ut ncmpe alia organi remoti secretio immiuuatur, tune fortiora purgan- 

 tia, ncc non salina, quae secretionem mucosatn potissimuin incilant , adhibebis. 

 Si hcpar irritare tibi in animo cst , turn ut secretio biliosa prornoveatur , turn 

 ut incipiens discutiatur infarctus , ad purganlia acria, rheum praesertim ac sen- 

 nam , confugies. Si irrilationem localem, ad oblincndam derivationem , vel ad 

 generalem perturbationem concitandam , producere cupis , ad acria aul resinosa 

 purganlia recurrasj luccre etiam adhibebuntur si absorbtio in membranis serosis 

 multum adaugenda est. Probe atitcm notandum , purgantia validissima uti gummi 

 gulta , elaterium, etc., nou nisi gravioribus in casibus, urgente malo , adb^beri 

 debere : nibil cnim lam forte veutriculi atque intestinorum tonum laedit, robur- 

 que infr'mgil ac drasticum purgans 5 hinc plura mala , inter quae Fr. HofTinaun 

 alvi dilficnltalcm habiiualem , flatus , capitis gravitatem , roalum hypocondria- 

 cum, morbum coeliacum, paralysim notat. Idem auctor, in opusculis medico-prac- 

 ticis , plures refert obsei vationes quibus videre esl quam gravia mala ex incon- 

 cinno drasticorum haustu acgrotanles palianlur , bisque perspectis purgantia ista 

 e praxi medica ejicienda fore putat. Si igitur fortiori inteslinorum irrilatione non 

 indigeat anger, id medico agendum oportet ut potius lenioribus , tutioribus el 

 vcntriculo non inimicK purgautibus , excretionem alvinam promoveat; si vero 

 natura mali coaclus drasticis uti cupiat, oportel ipsum ante omnia inquirere , 

 an viscerum viriumqne conditio, talia purganlia ferant^ majorem enim quam 

 cetera purgantia debiiilatem ipsa inducere res baud dubiae experientiae est, 



