(48 ) 



Alibert , vel quibus post absolutam catharsim anodina quasdam propinanda 

 sunt. Validiora purgautia substantiis dulcioribus, quibus eorum acrimonia miti- 

 galur, irnmisci semper debent, idque veteres, qui defectu leniorum purgantium 

 illis saepius utebantur, probe annotarunt. Asserit Carlisle (i) drastica purgantia ? 

 non tarn perturbare ventriculum , ac minori cum turba intestina percurrere , 

 lentiusque operari , si gummi resinis uti galbano , myrrhae nupla exhibean- 

 tur. Purgantia saepe etiam emetico junguntur , quando uempe et vomitum et 

 catharsim simul coricitare veils, sive ad colluviem gastro inlestinalem profli- 

 gendam , sive ad fortem in ceconomia perturbationem producendam. 



4. Ratione formce administrationis. Triplici generatira modo possunt ex- 

 hiberi purgantia , vel sub forma liquida , sive potione , vel sub forma molli sive 

 electuario , vel sub forma sicca sive pulvere , bolo , pilulis. Prima forma ceteris 

 et praesertim siccas praecellit : i. quia nee ventriculinec duoderii plicis inhaerens 

 medicamen , sed per intestina aequaliter distribulum , operationem suam et citius 

 et felicius exequitur. 2. Quia purgantium particular liquido quodam diluUe , mi- 

 tigata acrimonia, neque hypei catharsim tarn facile movent, neque intestinorum 

 ardores aut phlogoses excitant. Sunt tamen purgantia quae hac forma rite non 

 cxhibentur , si nee solubilia sunt nee ob gravius pondus in aqua probe suspendi 

 queant v. g. mercurius dulcis. In electuario saepe reducuntur purgantia ingrati 

 saporis ut senna? , iheum , scammonium, aliaque valida purgantia : hac sub forma 

 exhibita rarius vomitu ejiciuntur, ideoque subjeclis secsibilioris naiuras conve- 

 niunt. Persaepe in pilulis ac bolis exhibentur purgantia , turn quia hoc modo 

 sumpta palato minus repugnant , turn quia hac forma diutius servari queunt 

 sicque cornmodius in habituali constipationi adhiberi; iis vero, quorum deglu- 

 titio libere uon peragitur,nec non infantibus , haec forma non convenit. Leniora 

 quoque purgautia , ob majorem ad purgandum requisitam molem , in pilulis ex- 

 hiberi baud possunt 5 sed oplime conducit resinosa purgantia et praesertim vali- 

 diora tali modo offerre ; cum autem hac forma ingesta lentius operentur pur- 

 gautia , non convenient pilulae si purgandi necessitas urgct. 



(i) Biblioih. med. t. 46. 



