(5? ) 



bus, jactatione , cardialgia stipattir , propter acriorcm pharmaci naturam aut 

 lensibilitatem nimiam intesiinorum ; et deuique effraena et immodica purgatio , 

 hjrpercatharsis dicta, qn;i: immoderate alvi fluxu corpus, ut ita dicam , liquat, 

 CODVubiooem invchit, intestina inflammat , exhalationem sanguineam saepe in 

 iis producit, vircsijue exsolvit; causa repetitur ex medicameulo vehemenliori , 

 nirnia copia assmnplo, vel ex debili et imbecilli sumenlis natura. Purgatione 

 irrita , indicator catharsis alia efficacior. Molesta purgalio largura plisauae di- 

 lucntis aul tfiuiioi is jusculi liauslum , et , si major irrilatio id poslulat , ile- 

 ratam clystcrum lenienlium et anodynorum injectionem requirit : similia exposcit 

 purgalio immodica, et saepe non nisi opio, emulsione arabica diluto , sistipotest 

 alvi fluxus. 



Pluries evenit purgantia ore ingeri non posse; sive ob deglutitionem Ia?sam, 

 sive ob nimiam a-gri a purgaute a versionem, sive ob raorbosura ventriculi slatum. 

 Tune vel dysmale, vel suppositorio , vel frictione admiriistrauda sunt. 



Clysmala. Eorum ut actio rite innotescat , consideranda sequentia ; clyster 

 injectus in crassis intestinis snbsislit, nee ultra progredi potest quum obstet val- 

 vula qua; ilco pendula est. Atlamcu baud exigua ipsius portio , vasis lacteis aut 

 absorbenlibus, quae a cxco prcnesertim et coli principio originem ducuut, exsu- 

 gitur, sanguinique iufundilur : inde est quod clyster e vino inebrict , ex jusculo 

 nutriat, ex cortice peruviano, alcohole soluto, febres intermitteutes sanet, quod 

 enema cum dissolulo laudano somnum vel soporem conciliet , cum tereben- 

 tliina , odore violaceo urinas perfundat. Clysteres ad excretionem alvinam. sollici- 

 taiidam dcstinati, in diluentes seu simplices et purganles dividi debent , prout 

 vel ex sola aqua tepida seu simili quovis liquido, vel ex solutione purgante, 

 infuso iit-mpc s.iturato foliorum sennae, radicis rbei, colocynthidis,bryoniae radicis, 

 soluto salis medii cujusdam, etc. compouuntur. Diluentes clysteres faeces in intes- 

 tinis crassis iuduratas solvunt, diluunt, liquefaciunt, ad excretionem disponunt , 

 nee non contractionem peristalticam aliquantulo augent; quum enim in intestina 

 crassa exlraneorum instar corporum agant , fluxionem ibi levem producunt undo 

 et fbrlior intestinorum contractio et ciiior dejectio faecum : clyster vero pur- 

 gans , mucosam tunicam stimulundo, exhalationem ac secrclionem muci adauget, 



8 



