(5) 



indc defluxit, ct mundi sysiema explicalum est. Lodcui terras molu hypothelice 

 admisso , abcrrationcs stellurura , stationcs el retrocessus planelarum explicala 

 sum; et his el aliis phoenomenis , quibus inveniendis hypoihenis molus terras 

 locum dedil , nee non induclionibus analogia deproinplis el consouanlia 

 hujus molus cum iheoria gravilationis universalis, nullum de cjus rcaiilate du- 

 bium relinquilur : sic hypolheses ad delegenda |>hoenomcna duxerunt, quibus 

 ipsac ad veriialis dignitatem evocue sunt, el astroiioraia tandem ab omui hypo- 

 ihcsi libera evasit. 



Quanquam maxiine proficuas esse in physica hypotheses doceamus , in abu- 

 suin (aim n sapc vertuntur, et eruditi plurimi, iis ultra modum dediti , in graves 

 errores iiicideruul. Haec vero incommoda vilare possumus , illas solum hypotheses 

 admillendo quse cum experienlia consonant et sine quibus plurima phoenomena 

 inexplicata relinquerentur : hujus ^cucris esl hypothesis Huygenii de Salurni 

 ammlo, qua celcber illq . physirus phases hujus pianola: tarn dare dilucidavit. 

 Talis est etiam hypothesis identitatu naturae inter lumen el caloricum : si enim 

 deductiones ex hac hypothesi prufluenles consideremus , et eas cum observatis 

 conf'eramus , perfectam identitatem inter ea inveuimus : imo si altendas quod 

 jilniinomena, ininutatim considerata, ideutitalem naturae luminis et calorici cuncta 

 commonstreul , quod non solum ex ea idcnlilate deduci possinl , sed nonnulla 

 eliam adeo cum ipsa connectanlur ul , suppressa idenlilate, omnis eortim ex- 

 plicatio pereat, necessario faleberis ideutitateni illam omnes certitudinis moralis 

 aul poiius veritalis notas prte se ferre, ideoque lumen el caloricum uuo eodem- 

 qtie principio composita esse habenda. Mea vero fbrlasse me fallil opinio ! Sed 

 illam i in, in fundamento destituiaiu credere baud licel, si considerem ila cen- 

 suisse unum ex celeberrimis oelatis suae viris, clarissimum Monye. Dolendum 

 sane tanti ingenii virum ideas suas de praesenti malerie, quantum res poslulare 

 videtur, uullibi exposuisse, nee opinionem suam a phoenornenis, velul a fonte, 

 derivaiitcm , exhibuisse. Utinam lenue, quod suscepi opus, material tara gravi } 

 tot vero adhuc tenebris involutae , aliquanlum lucis afferat ! 



