videtur. Vurius autem isle agendi modus noune diversilati in physicis eorum 

 qualilatibus adscribi licet P El revera, qui corpora translucida pcrmcandi facul- 

 late, qui proprietale calefaciendi aliisve physicis qualitalibus <l il'.iuiii radii , hos 

 diverse modo in corpora vivcnlia agere inlellectu difficile non est nee miran- 

 iluin lumen pecnliarem , in ceconomiam liumanam , sibiquc soli propriam aciionem 

 exsertTc, qii'im tot varias in ocnlos impressiones excilet quas caloricum obscurum 

 producerc nequit. Quis practerea negabit homines icnebris inclusos , non solum 

 ob lucis privationem , ut ptitant, sed eliam ob tristes animi aflectus quibus Lis 

 in locis vexantur, cacliexia laborarc. Quod atlinet ad aciionem luminis in vege- 

 tabiles et animales colorcs, nolum , physiros clarissimos Gay Lussac et Thenard 

 cxpertos esse calorem sat intcnsum easdem , quas lumen , his coloribus mutatio- 

 nes infcrrc. 



a3. Ncminem inter physicos latet lumen solare decomposiiiones ac combiua- 

 tioncs chemicas delerminare quas obscurum caloricum cjusdem intensilnlis haud 

 producere posset. Hoc vero ex eo pendere videiur quod lumen aliter ac calo- 

 ricum obscurum modificattim sit. Probavit enim Berlhollet (Stalir/ue chimique) 

 corpora, quorum composilio chemicalum'me alteratur, asque mulari quum caloris 

 obscuri fonli , qui radios calorici , ad violaceos radios refrangibilitale proxime 

 accedentes, emitlit, exponunlur; et si quibusdam in casibus eosdem, quos lumen, 

 cffectus non producit caloriciim obscurum, hoc ideo fa quod substantive, quibus 

 applicalur, temperaturam sat altam suscipere nequeuut quin in vapores abeant 

 ant majorcm experiantur decompositionem, unde calorici actioni sublrahuntur : 

 sic chlorum aqua dissolutum, solis radiis exposilum , gaz oxigeriium proebet, dum 

 contra , calore centum graduum chlorum ipsum ex dissolutione prorumpit , 

 ideoquc caloi is , ad ejus combiuationem cum hydrogenio aquae delerminandam 

 necessarii, actionctn effugit : pariter lumen ex acido nitrico gaz oxigenium , calor 

 vero gaz-nilrosum evolvii^ al si in ulroque casu liquidis addatur alcali quod- 

 dam, quo chlorum et acidurn nitricum retenta , alliori temperaturae concipiendas 

 pnria fiant, tune calor obscmus, eumdem , ac lumen, efiectum producit, uti 

 Berthollet experlus est. Quin etiam clarissimi Gay-Lussac et Thenard, alia pro- 

 ccdcules via, exquisitis cxperimeulis probarunt chlorum aquas vaporibus mislum 



